Το πιο αμφιλεγόμενο γκολ στην ιστορία του ποδοσφαίρου και η μοναδική «κούπα» της Αγγλίας

Μετά την πρόσφατη αποτυχία της Αγγλίας στο Euro 2024, «ξύπνησε» ξανά ο γνωστός ποδοσφαιρικός μύθος που θέλει τα «Τρία Λιοντάρια» να είναι... καταραμένα και να μην μπορούν να πανηγυρίσουν μια επιτυχία (είτε αυτή είναι ευρωπαϊκό, είτε παγκόσμιο πρωτάθλημα) εξαιτίας των όσων έγιναν μια ημέρα σαν σήμερα πριν από 58 χρόνια.

Βλέπετε, στις 30 Ιουλίου του 1966, η Αγγλία, μέσα στο θρυλικό Γουέμπλεϊ, κατέκτησε το Παγκόσμιο Κύπελλο. Ο τρόπος με τον οποίο το κατέκτησε, βέβαια, σηκώνει μεγάλη κουβέντα (η οποία και θα γίνει στη συνέχεια) αλλά η πραγματικότητα είναι πως από τότε μέχρι και σήμερα... Ξηρασία!

Το «στοιχειωμένο» Μουντιάλ του 1966

Οι Άγγλοι πάντα κοιτούσαν τον υπόλοιπο ποδοσφαιρικό πλανήτη με μια... υπεροψία. Θεωρούσαν πως από τη στιγμή που οι ίδιοι είχαν «εφεύρει» το ποδόσφαιρο θα έπρεπε να έχουν (περίπου δικαιωματικά) και τα σκήπτρα. Αυτή η υπεροψία, βέβαια, δε δικαιολογούταν από τις επιδόσεις εντός αγωνιστικού χώρου όπου τα «Τρια Λιοντάρια» πάσχιζαν (και πασχίζουν) να διακριθούν.

Όσο και να μην ήθελαν να το δείξουν οι Άγγλοι «διψούσαν» για να κατακτήσουν ένα Παγκόσμιο Κύπελλο ήδη από το στραπάτσο του 1950 και τα γήπεδα της Βραζιλίας που ήταν το πρώτο τουρνουά στο οποίο συμμετείχαν (στα προηγούμενα τρία, είτε δεν ήταν ακόμα μέλη της FIFA, είτε... σνόμπαραν τη διοργάνωση). Και, μεταξύ μας, καλύτερα να μην είχαν πάει ποτέ σε εκείνο του Μουντιάλ αφού οι Βρετανοί αστέρες είχαν καταφέρει (γιατί περί κατορθώματος επρόκειτο) να χάσουν από τους ερασιτέχνες παίχτες των ΗΠΑ και να αποκλειστούν.

Η πρώτη μεγάλη ευκαιρία για τους Άγγλους, ωστόσο, ήταν το Μουντιάλ του 1966 στο οποίο οι ίδιοι ήταν «οικοδεσπότες». Σε ένα περίεργο παιχνίδι της μοίρας οι Άγγλοι διεκδίκησαν τη διοργάνωση έχοντας ως αντιπάλους τους Δυτικογερμανούς, τους οποίους κέρδισαν από τον πρώτο γύρο της σχετικής ψηφοφορίας, συγκεντρώνοντας 34 ψήφους έναντι 27.

Εκείνη την περίοδο πρόεδρος της FIFA ήταν ο σερ Στάνλεϊ Ράους ο οποίος και δεν άφησε τίποτα στην τύχη του. Η Αγγλία τοποθετήθηκε σε έναν εξαιρετικά εύκολο όμιλο με Ουρουγουάη, Μεξικό και Γαλλία και είχε να δώσει όλα της τα παιχνίδια στο Γουέμπλεϊ.

Οι  Άγγλοι κέρδισαν με 2-0 τόσο τους Μεξικανούς όσο και τους Γάλλους ενώ με την Ουρουγουάη που ήταν θεωρητικά η πιο δύσκολη αντίπαλος ήρθαν 0-0. Έτσι, τα «Τρία Λιοντάρια» προκρίθηκαν ως πρώτα από τον όμιλό τους και στα προημιτελικά αντιμετώπισαν (ναι, σωστά μαντέψατε) στο Γουέμπλεϊ την Αργεντινή την οποία και νίκησαν με 1-0.

Στα ημιτελικά οι Άγγλοι νίκησαν την Πορτογαλία, του «Μαύρου Πάνθηρα» Εουσέμπιο, με 2-0 στον αγώνα που έγινε (ε, ναι) στο Γουέμπλεϊ και πανηγύρισαν την πρόκριση στον μεγάλο τελικό της διοργάνωσης. Για εκείνον τον αγώνα στο μυαλό όλων των Άγγλων υπήρχαν μόνο δυο αποτελέσματα: Ή θα κέρδιζε η Αγγλία, ή θα... έχανε η Δυτική Γερμανία.

Η χώρα που γέννησε το ποδόσφαιρο δεν είχε καταφέρει να κατακτήσει τον παγκόσμιο τίτλο. Αυτό για τους Άγγλους ήταν κάτι σαν στίγμα. Η ευκαιρία να κατακτήσουν το πολυπόθητο τρόπαιο στα γήπεδα της χώρας τους βρισκόταν μπροστά τους και δύσκολα θα την άφηναν να περάσει ανεκμετάλλευτη.

Μια ημέρα σαν σήμερα, λοιπόν, στις 3 το μεσημέρι της 30ης Ιουλίου 1966 η Αγγλία υποδέχθηκε τη Δυτική Γερμανία, στο ναό του ποδοσφαίρου, στο Γουέμπλεϊ. Οι δυο ομάδες έδωσαν τα πάντα για να κατακτήσουν την κούπα στον μεγάλο τελικό.

Μόλις στο 12’ λεπτό ο Χάλερ πάγωσε το Γουέμπλεϊ σκοράροντας για την Δυτική Γερμανία. Έξι λεπτά αργότερα πάντως, στο 18’, ο Χαρστ, με ένα αμφισβητούμενο γκολ (το πέτυχε εκτελώντας φάουλ την ώρα που ο διαιτητής ακόμα έστηνε το τείχος των αμυντικών), ισοφάρισε για την Αγγλία. Η αλήθεια είναι πως η Αγγλία ήταν καλύτερη σε εκείνο το σημείο του αγώνα. Όπως λένε και οι προπονητές το μάτι τους «γυάλιζε» και έδειχναν ότι το ήθελαν περισσότερο από τους αντιπάλους τους.

Πέτυχαν το δεύτερο γκολ τους στο 78ο λεπτό αλλά στις καθυστερήσεις ισοφαρίστηκαν. Τα πρώτα 90 λεπτά τελείωσαν με το 2-2 να σημαδεύει τις προσπάθειες των δυο ομάδων. Από εκεί και πέρα αρχίζουν οι «ομορφιές.

Δεν έχει σημασία αν η μπάλα πέρασε τη γραμμή γιατί… «Στάλιγκραντ»

Ο αγώνας οδηγήθηκε στην παράταση. Στο 11ο λεπτό ο Τζεφ Χαρστ παίρνει την μπάλα κάπου ανάμεσα από το πέναλτι και την γραμμή της μικρής περιοχής των Γερμανών και πέφτοντας εξαπολύει με το δεξί ένα δυνατό σουτ. Η μπάλα τραντάζει το οριζόντιο δοκάρι, χτυπάει στο χορτάρι, παίρνει κατεύθυνση αντίθετη από εκεί που βρίσκονται τα δίχτυα και ένας Γερμανός αμυντικός την πετάει με κεφαλιά κόρνερ.

Και έπειτα… χάος! Οι Άγγλοι πανηγυρίζουν για το γκολ και οι Γερμανοί παίρνουν θέση στην άμυνα για να εκτελεστεί το κόρνερ. Ο Ελβετός διαιτητής Γκόντφριντ Ντινστ διστάζει και φαίνεται να μην ξέρει τι να κάνει. Γυρίζει στον επόπτη ο οποίος τον καλεί κοντά του.

Η τηλεοπτική κάμερα «συλλαμβάνει» τον επόπτη Τοφίκ Μπαχράμοφ να εξηγεί με απόλυτη βεβαιότητα πως η μπάλα είχε περάσει τη γραμμή. Ο διαιτητής δείχνει σέντρα και τα υπόλοιπα είναι παρελθόν. Στον χρόνο που απομένει οι Άγγλοι βάζουν ένα ακόμα γκολ και πανηγυρίσουν την κατάκτηση του μουντιάλ, αφήνοντας τους Γερμανούς να καταριούνται τον Μπαχράμοφ… εις τους αιώνας των αιώνων!

Οι Άγγλοι τον αποθεώνουν ακόμα και σήμερα. Οι Γερμανοί μιλάνε για το Wembley-Tor, δηλαδή το «γκολ του Γουέμπλεϊ» θέλοντας να δείξουν πως μέτρησε επειδή… έπρεπε να μετρήσει.

Αν κάποιος θέλει να είναι απόλυτα αντικειμενικός, η απάντηση που θα πρέπει να δώσει στην ερώτηση «μπήκε ή δεν μπήκε» είναι ξεκάθαρη: «δεν ξέρω»! Κανείς δεν ξέρει. Το 1996, μια έρευνα του πανεπιστημίου της Οξφόρδης, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η μπάλα απείχε τουλάχιστον 6 εκατοστά από το να περάσει ολόκληρη τη γραμμή της εστίας του Χανς Τιλκόφσκι. Στις 4 Ιανουαρίου του 2016, εκπομπή του βρετανικού Sky Sports, παρουσίασε τη φάση από μια διαφορετική γωνία, πιο πλάγια, και σύμφωνα με αυτή η μπάλα πέρασε τη γραμμή της Δυτικογερμανικής εστίας.

Υπάρχουν διάφορες «θεωρίες συνωμοσίας» για το τι έγινε εκείνη την ημέρα στο Γουέμπλεϊ. Μια από αυτές λέει πως ο Μπαχράμοφ «εκδικήθηκε» για τον αποκλεισμό της Σοβιετικής Ένωσης από τη Γερμανία στα ημιτελικά.

Ο ίδιος ο Αζέρος ρέφερι, ωστόσο, στα απομνημονεύματά του είχε γράψει πως μέτρησε το γκολ επειδή είχε την αίσθηση ότι η μπάλα χτύπησε στην πάνω εσωτερική πλευρά των δικτύων και όχι στο δοκάρι και άρα δεν είχε σημασία που έσκασε όταν επέστρεψε στο έδαφος.

Ο Τοφίκ Μπαχράμοφ έφυγε από τη ζωή 26 Μαρτίου 1993. Λίγες ημέρες πριν πεθάνει τον είχαν ρωτήσει πως μπορούσε να είναι τόσο σίγουρος πως η μπάλα είχε περάσει τη γραμμή και εκείνος φέρεται να έδωσε μια απίθανη απάντηση που «χάριζε» σε εκείνον τον τελικό μια άλλη διάσταση που έφτανε μέχρι την πιο φονική πολιορκία του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Ο Μπαχράμοφ, λοιπόν, είχε απαντήσει μονολεκτικά σε εκείνο το βασανιστικό ερώτημα: «Στάλινγκραντ»!

Μετά από εκείνο το γκολ η Δυτική Γερμανία κατέρρευσε και δέχθηκε και τέταρτο γκολ (έτσι διαμορφώθηκε το τελικό 4-2) το οποίο ξεκάθαρα... δεν έπρεπε να μετρήσει αφού τη στιγμή που σημειώθηκε τρεις οπαδοί είχαν εισβάλει στο γήπεδο. Κάπως έτσι ο Τζεφ Χερστ έγινε ο πρώτος παίχτης που πέτυχε χατ-τρικ σε τελικό Παγκοσμίου Κυπέλλου (τον ακολούθησε δεκαετίες αργότερα ο Κιλιάν Εμπαπέ). Μόνο που και τα τρία είναι αμφισβητήσιμα. Και είπαμε: Από τότε και μετά για την Αγγλία... Ξηρασία.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.