Υπάρχουν πολλές μορφές εμφυλίου. Υπάρχει ο... κλασικός εμφύλιος όπως αυτός που βίωσε η Ελλάδα ή ο αντίστοιχος της Ισπανίας. Υπάρχει, όμως, και ένα άλλου είδους εμφύλιος. Όπως αυτός που επί δώδεκα χρόνια ζούσε η Ιταλία όπου αριστεροί και δεξιοί έβαφαν τους δρόμους με αίμα.
Η Ιταλία έζησε τον δικό της εμφύλιο από τα τέλη της δεκαετίας του 1960 μέχρι και τις αρχές του 1980. Μπορεί στα επίσημα βιβλία της ιστορίας, να μη βρει κανείς τον όρο «εμφύλιος» αλλά ουσιαστικά αυτό ήταν. Ένας εμφύλιος πόλεμος με δύο πλευρές, με μάχες και με νεκρούς εκατέρωθεν.
Ήταν τα λεγόμενα «μολυβένια χρόνια», μια περίοδος που έμεινε στην ιστορία με τον όρο «η στρατηγική της έντασης».
Στην πραγματικότητα μιλάμε για έναν χαμηλής έντασης εμφύλιο πόλεμο ανάμεσα σε αριστερά και δεξιά. Σε εκείνη τη μακρά περίοδο πολιτικής έντασης πάνω από 400 άνθρωποι (πολιτικοί, αστυνομικοί, «άμαχοι» κλπ) έχασαν τη ζωή τους σε περισσότερες από 1.500 επιθέσεις κάθε είδους. Πολλές είναι οι ημερομηνίες σταθμοί σε αυτή την αιματοβαμμένη πορεία.
Δύο από τις πιο σημαντικές ήταν η 12η Δεκεμβρίου του 1969 όταν μια βόμβα ισοπέδωσε το εσωτερικό της Αγροτικής Τράπεζας στην περίφημη Πιάτσα Φοντάνα στο Μιλάνο και η 16η Μαρτίου 1978 όταν μέλη των Ερυθρών Ταξιαρχιών απήγαγαν τον πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας Άλντο Μόρο και τελικά τον εκτέλεσαν τον Μάη της ίδιας χρονιάς.
Μία ακόμα ημερομηνία – σταθμός σε εκείνη την ταραγμένη περίοδο ήταν και η 28η Φεβρουαρίου 1975, όταν ο Έλληνας φοιτητής και μέλος εθνικιστικών οργανώσεων, Μίκης Μάντακας, εκτελέστηκε από Αριστερούς στη Ρώμη!
Τα «μολυβένια χρόνια»
Για να καταλάβει κάποιος το τι πραγματικά γινόταν στη γειτονική Ιταλία την περίοδο των «μολυβένιων χρόνων» αρκεί να διαβάσει για την τυφλή βομβιστική επίθεση στο υποκατάστημα της Αγροτικής Τράπεζας στο Μιλάνο.
Το ημερολόγιο έδειχνε 12 Δεκεμβρίου 1969. Οι δείκτες του ρολογιού έδειχναν 16:37. Ξαφνικά μια ισχυρότατη έκρηξη συγκλονίζει το κέντρο του Μιλάνου. Μετά τις πρώτες στιγμές πανικού όλοι διαπιστώνουν με τρόμο πως μια βόμβα έχει εκραγεί στο εσωτερικό της Banca Nazionale dell’ Agricoltura (Αγροτική τράπεζα) της Πιάτσα Φοντάνα. Η επίθεση αυτή κόστισε τη ζωή σε 17 ανθρώπους και τραυμάτισε άλλους 88.
Αυτή η ενέργεια δεν έγινε από τα ξαφνικά και για το τίποτα. Εκείνη τη περίοδο εργάτες και φοιτητές (μέλη οργανώσεων και συνδικάτων της Αριστεράς αλλά και συλλογικοτήτων του αναρχικού χώρου) είχαν αναπτύξει μια διαρκώς αυξανόμενη αντικυβερνητική δράση.
Ήταν τέτοια η έκταση και η ένταση των κινητοποιήσεων που οι Αρχές της χώρας αποφάσισαν να… αναλάβουν δράση. Οι ιταλικές μυστικές υπηρεσίες καθοδήγησαν σειρά τρομοκρατικών ενεργειών, με τη βοήθεια ακροδεξιών οργανώσεων, κατηγορώντας αναρχικές και αριστερές ομάδες.
Αυτή ήταν και η χρησιμότητα της βόμβας στο Μιλάνο (μόλις το 2005 η Ιταλική δικαιοσύνη κατέληξε πως υπεύθυνη για την τοποθέτηση της βόμβας ήταν η νεοφασιστική οργάνωση Νέα Τάξη) καθώς λίγες ώρες μετά την φονική έκρηξη άρχισαν οι συλλήψεις επιφανών στελεχών του αντικυβερνητικού μετώπου.
Ένας από τους συλληφθέντες ήταν ο Αναρχικός εργάτης σιδηροδρόμων Τζουζέπε (Πίνο) Πινέλι ο οποίος αφού κρατήθηκε παραπάνω, από όσο όριζε ο Νόμος, για ανάκριση, ξημερώματα της 16ης Δεκεμβρίου έπεσε από τον τέταρτο όροφο του αστυνομικού μεγάρου.
Αυτοκτονία είπε η αστυνομία, δολοφονία υποστήριξαν οι σύντροφοί του. Οι αντικρουόμενες εκδοχές των αστυνομικών, πάντως, «φούντωσαν» τα σενάρια της δολοφονίας.
Ο θάνατος του Πινέλι έγινε γνωστός σε παγκόσμιο επίπεδο από το έργο του Dario Fo «Ο Τυχαίος Θάνατος Ενός Αναρχικού» και ταυτόχρονα «παντιέρα» στα χέρια Αναρχικών και αριστερών.
Η εκτέλεση του εθνικιστή Μίκη Μάντακα
Όπως ήδη αναφέρθηκε, η ιστορία των «μολυβένιων χρόνων» στη γειτονική χώρα, έχει πολλά και κυρίως αιματηρά κεφάλαια. Ένα από αυτά τα κεφάλαια φέρει το όνομα του Μίκη Μάντακα. Ενός Έλληνα φοιτητή που σπούδαζε στην Ιταλία.
Ήταν γιος του αξιωματικού του στρατού Νίκου Μάντακα και της Καλλιόπης Μάντακα και μεγάλωσε στην περιοχή του Παπάγου. Φεύγοντας από την Ελλάδα αρχικά πάει στην Μπολόνια και στη συνέχεια στη Ρώμη για να σπουδάσει ιατρική.
Εκεί εντάχθηκε στη νεολαία του νεοφασιστικού ιταλικού κόμματος MSI, FUAN αλλά και στο ΕΣΕΣΙ (Εθνικός Σύνδεσμος Ελλήνων Σπουδαστών και Νέων Επιστημόνων Ιταλίας και Δυτικής Ευρώπης – γνωστός και σαν Lega Greca).
Ο Μάντακας συμμετέχει σχεδόν σε όλες τις κινητοποιήσεις των δυο αυτών οργανώσεων κάτι που τον μετέτρεψε σε «κόκκινο πανί» για τους Έλληνες αριστερούς φοιτητές της Ιταλίας με αποτέλεσμα να μην είναι λίγες οι φορές που η βία είχε τον πρώτο λόγο.
Είναι ενδεικτικό πως ενώ ήταν στην Μπολόνια ο Μάντακας δέχθηκε επίθεση κατά τη διάρκεια της οποίας ξυλοκοπήθηκε άγρια με αποτέλεσμα να παραμείνει στο νοσοκομείο για περισσότερο από ένα μήνα!
Μετά και από αυτό το περιστατικό ο Μίκης Μάντακας αναγκάστηκε να μετακομίσει στη Ρώμη. Στις 16 Απριλίου του 1973 αριστεροί, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, πυρπόλησαν το σπίτι του Γραμματέα του MSI με αποτέλεσμα να σκοτωθούν δυο άνθρωποι.
Στις 24 Φεβρουαρίου του 1975 ξεκίνησε η δίκη των τριών κατηγορούμενων. Κάθε ημέρα έξω από το δικαστήριο σημειώνονταν σφοδρές συγκρούσεις με πολλούς τραυματίες.
Το κλίμα ήταν ιδιαίτερα οξυμένο καθώς σε επεισόδια που είχαν προηγηθεί είχε χτυπηθεί άσχημα μια ακροαριστερή φοιτήτρια και υπήρξε η φήμη πως όταν μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο κατέληξε. Τελικά, η φοιτήτρια μετά από σκληρή μάχη κατάφερε να κρατηθεί στη ζωή αλλά η φήμη είχε κάνει τη... «δουλειά» της.
Τη μοιραία μέρα, ωστόσο, η κατάσταση ξέφυγε από κάθε έλεγχο καθώς και στις δύο αντιμαχόμενες πλευρές αρκετοί ήταν οπλισμένοι.
Τα επεισόδια ήταν άγρια αλλά ο Μάντακας μαζί με μια ομάδα ατόμων κατάφεραν να φύγουν και να φτάσουν στα γραφεία του MSI στην οδό Ottaviano 9, κοντά στην Piazza Risorgimento. Μέχρι εκεί τους ακολούθησε μια ομάδα αριστερών και αναρχικών που τους επιτέθηκε με πέτρες, τούβλα και βόμβες μολότοφ.
Αριστεροί και Αναρχικοί κυνήγησαν τους αντιπάλους τους φωνάζοντας το («πολυφορεμένο» εκείνη την εποχή) σύνθημα «Chiave 36 / Fascista dove sei?» (σε ελεύθερη μετάφραση «Κρατάμε κλειδί νούμερο 36 - πού κρύβεσαι, φασίστα;») δείχνοντας τις διαθέσεις τους!
Ο Μίκης Μάντακας προσπάθησε να διαφύγει και από εκείνο το σημείο, ωστόσο, δέχθηκε μια σφαίρα στο κεφάλι και σωριάστηκε αιμόφυρτος στο δρόμο. Η σφαίρα, σύμφωνα με τους γιατρούς είχε διασχίσει όλο το μήκος του κρανίου του και έτσι ο Μάντακας κατέληξε λίγη ώρα αργότερα στο νοσοκομείο Santo Spirito που είχε μεταφερθεί.
Σύμφωνα με την Ιταλική αστυνομία ο άνθρωπος που πυροβόλησε ήταν ο Alvaro Lojacono, ακροαριστερός, μέλος της οργάνωσης «Potere Operaio» (Εργατική Δύναμη) κι μετέπειτα περιφερειακό μέλος των «Ερυθρών Ταξιαρχιών» καθώς του αποδόθηκε, μεταξύ άλλων, εμπλοκή στην απαγωγή και δολοφονία του Άλντο Μόρο!
Ο Lojacono καταδικάστηκε (ερήμην το 1981) σε 16ετή φυλάκιση για την εκτέλεση του Μίκη Μάντακα και μερικά χρόνια αργότερα (το 1997 ήταν η τελευταία δίκη) σε ισόβια για τη συμμετοχή στις Ερυθρές Ταξιαρχίες. Δε φυλακίστηκε, ωστόσο, διότι ήδη από το 1980 είχε καταφέρει να διαφύγει στην Αλγερία και από εκεί σε διάφορες άλλες χώρες. Το 2000 εντοπίστηκε στην Κορσική αλλά δεν εκδόθηκε στην Ιταλία.
Κάθε χρόνο, στις 28 Φεβρουαρίου, μέλη ακροδεξιών και νεοφασιστικών οργανώσεων, συγκεντρώνονται στο σημείο που έπεσε νεκρός ο Μάντακας και πραγματοποιούν συγκεντρώσεις μνήμης. Εκεί πολλές φορές έχουν παραβρεθεί και στελέχη της εγκληματικής οργάνωσης της Χρυσής Αυγής. Η συγκεκριμένη πλατεία στις τάξεις των ακροδεξιών είναι γνωστή ως «Piazza Mantakas» και όχι ως Piazza Risorgimento!
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
