Ο σχετικά πρόσφατα νεοσύστατος Ελληνικός Στρατός στάθηκε «ραχοκοκαλιά» της πολεμικής αντίστασης κατά των Ιταλών και των Γερμανών στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, που κατέστη σημαντική για την αποδυνάμωση των δυνάμεων του Άξονα.
Όπως ενημερώσει ο ιστότοπος του ΓΕΣ, ο ελληνικός στρατός πήρε νέα μορφή και οργανώθηκε εξονυχιστικά μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή (1922), με συντονισμένη προσπάθεια ανασύστασης να γίνεται από το 1935.
Ήταν εκείνη την περίοδο που ιδρύθηκαν και παγιώθηκαν το Γενικό Επιτελείο Στρατού, καθώς και μεταπολεμικός Οργανισμός του Στρατού, που διέβλεψαν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του «έπους» του '40.
Διαβάστε ακόμη: «Με ένα τηλέφωνο έκανε ό,τι ήθελε»: Ο πανίσχυρος Έλληνας επιχειρηματίας της Κατοχής
Η «Αντίστασις μέχρις εσχάτων» του Ελληνικού Στρατού
Με τα παρακάτω λόγια ανήγγειλε το Γενικό Στρατηγείο εκείνη την ημέρα, την έναρξη του Ελληνοϊταλικού Πολέμου:
«Αἱ ἰταλικαὶ στρατιωτικαὶ δυνάμεις προσβάλλουν ἀπὸ τῆς 0530 πρωϊνῆς τῆς σήμερον τὰ ἡμέτερα τμήματα προκαλύψεως τῆς ἑλληνοαλβανικῆς μεθορίου. Αἱ ἡμέτεραι δυνάμεις ἀμύνονται τοῦ πατρίου ἐδάφους».
Διαβάστε ακόμη: Τι γιορτάζουμε την 28η Οκτωβρίου: Το «ΟΧΙ» και η επέτειος για την έναρξη του πολέμου
Η απόφαση για πόλεμο είχε ληφθεί κατά τη διάρκεια της νύχτας, όταν ο Έλληνας πρωθυπουργός, Ιωάννης Μεταξάς, κλήθηκε να απαντήσει στο τελεσίγραφο που του επέδωσε στις 03.00, στο σπίτι του στην Κηφισιά, ο Ιταλός πρεσβευτής στην Αθήνα Εμμανουέλε Γκράτσι.
Ο Ελληνικός Στρατός ήταν από καιρό προετοιμασμένος για να αντιμετωπίσει την πρόκληση.
Από τον Σεπτέμβριο του 1939, το ΓΕΣ έλαβε μέτρα ενίσχυσης των μεθοριακών μονάδων και αμυντικής οργάνωσης των περιοχών της Ηπείρου και της δυτικής Μακεδονίας, ενώ με πλήρη μυστικότητα είχε διεξάγει προεπιστράτευση και περαιτέρω ενίσχυση των δυνάμεων στα ελληνοαλβανικά σύνορα.
Οι διοικητές των μεγάλων μονάδων ενημερώνονταν από τον ίδιο τον Αρχηγό του Γενικού Επιτελείου κατά την ανάληψη των καθηκόντων τους.
Η παράταξη του στρατού στα σύνορα
Την ημέρα που ξέσπασε ο Πόλεμος, στην Ήπειρο βρισκόταν η VIII Μεραρχία, με έδρα τα Ιωάννινα, ενισχυμένη με μονάδες της III Ταξιαρχίας.
Στη δυτική Μακεδονία, ζώνη ευθύνης του Τμήματος Στρατιάς Δυτικής Μακεδονίας, με έδρα την Κοζάνη, ήταν αναπτυγμένα τα τμήματα της IX Μεραρχίας και της IV Ταξιαρχίας Πεζικού, οι οποίες υπάγονταν στο Β΄ και Γ΄ Σώμα Στρατού, αντίστοιχα.
Στην ενδιάμεση ορεινή περιοχή της Πίνδου βρισκόταν το Απόσπασμα Πίνδου, έφεδρη μονάδα με δύναμη περίπου ενός συντάγματος.
Συνολικά τα ελληνικά στρατεύματα που ήταν αναπτυγμένα έναντι των αλβανικών συνόρων ανέρχονταν σε 39 τάγματα πεζικού και 40½ πυροβολαρχίες διαφόρων διαμετρημάτων, συνολικής δύναμης περίπου 35.000 ανδρών.
Η είδηση της επικείμενης ιταλικής επίθεσης είχε γνωστοποιηθεί στους διοικητές των σχηματισμών μέχρι τις 04.00 από τον διευθυντή του γραφείου του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου Στρατού Αντισυνταγματάρχη Αθανάσιο Κορόζη, μαζί με τη διαταγή της κυβέρνησης για «ἀντίστασιν μέχρις ἐσχάτων».
Από την ελληνική ηγεσία αποφασίστηκε χωρίς δισταγμό η εφαρμογή του σχεδίου ΙΒα, δηλαδή η άμυνα εξ αρχής ολόκληρου του εθνικού εδάφους στις αμυντικές τοποθεσίες που είχαν οργανωθεί κατά μήκος των συνόρων.
28η Οκτωβρίου: η σημασία της «απάντησης» στους Ιταλούς
Η ιταλική επίθεση εκδηλώθηκε νωρίτερα από την εκπνοή της προθεσμίας που έθετε το τελεσίγραφο, προκειμένου να εξασφαλιστεί ο αιφνιδιασμός. Δώδεκα ιταλικές φάλαγγες άρχισαν να κινούνται επιθετικά εναντίον των ελληνικών ελαφρών τμημάτων προκαλύψεως κατά μήκος ολόκληρου του αλβανικού μετώπου.
Αποστολή της ήταν να φθάσει στο Μέτσοβο και να αποκόψει την οδό διαφυγής προς τα ανατολικά των ελληνικών δυνάμεων της Ηπείρου.
Χειρότερος εχθρός και των δύο πλευρών, το παγωμένο, λασπώδες χώμα και το χιόνι που είχε στρωθεί από τη χθεσινή, με δυσανάλογο βάρος να πέφτει φυσικά στα ελάσσονα ελληνικά στρατεύματα.
Η 28η Οκτωβρίου 1940 αποτέλεσε ημέρα «σταθμό» για την ιστορία όχι μόνο της χώρας αλλά και των ενόπλων της δυνάμεων.
Ο Ελληνικός Στρατός για πρώτη φορά κλήθηκε να παλέψει ενάντια σε στρατό μεγάλης ευρωπαϊκής δύναμης, εφοδιασμένο με σύγχρονο εξοπλισμό, ιδιαίτερα με άρματα μάχης και ισχυρή αεροπορία, εναντίον των οποίων διέθετε περιορισμένα αμυντικά μέσα.
Ήταν, όμως, και η πρώτη δύναμη που τόλμησε να αντιμετωπίσει στα ίσα τις δυνάμεις του Άξονα, που μέχρι τότε προήλαυναν σε όλη την Ευρώπη, σημαδεύοντας μία αποφασιστική «τροπή» στις ισορροπίες του πολέμου.
Δείτε ακόμη:
Το έπος της 28ης Οκτωβρίου και ένας αόρατος εχθρός που κάνεις δεν υπολόγισε
QUIZ: Πόσο καλά ξέρεις την ιστορία της 28ης Οκτωβρίου;
28η Οκτωβρίου: Αυτοί οι δρόμοι είναι κλειστοί σήμερα στην Αθήνα
- Φωτιά στο εργοστάσιο της Βιολάντα: Τα σενάρια για τα αίτια της τραγωδίας - Αγωνία για τις αγνοούμενες
- Όταν η Βιολάντα ήταν φούρνος της γειτονιάς στα Τρίκαλα: Η ιστορία της εμβληματικής βιομηχανίας
- Δήμητρα Λιάνη: Η αντίδρασή της στο άκουσμα του θανάτου της Αναστασίας Αθήνη
- Πίσω από κάθε νεκρό σε χώρο εργασίας, υπάρχει μια κοινή αλήθεια
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.