PISA 2025: Κάτω από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ η Ελλάδα – 56% πιάνει το βασικό επίπεδο στην ανάγνωση, 50% στα μαθηματικά

Η επίδοση των μαθητών συνέχισε να μειώνεται, φτάνοντας στον χαμηλότερο μέσο όρο που έχει καταγραφεί ποτέ από το Πρόγραμμα Διεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών (PISA) του ΟΟΣΑ (Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης) στα μαθηματικά και την ανάγνωση. Σε ολόκληρο τον ΟΟΣΑ, ένας στους πέντε 15χρονους μαθητές έχει πλέον χαμηλή επίδοση στις φυσικές επιστήμες, τα μαθηματικά και την ανάγνωση, από 16% το 2022.

Το PISA 2025 ήταν η μεγαλύτερη αξιολόγηση μέχρι σήμερα, στην οποία συμμετείχαν 760.000 μαθητές σε 91 χώρες και οικονομίες. Η φετινή έκδοση επικεντρώθηκε στις φυσικές επιστήμες, όπου η μέση επίδοση ήταν σταθερή μεταξύ 2022 και 2025 στις χώρες του ΟΟΣΑ, μετά από πτωτική τάση μεταξύ 2009 και 2022.

Οι μέσες βαθμολογίες ανάγνωσης μειώθηκαν κατά 28 μονάδες στις χώρες του ΟΟΣΑ μεταξύ 2015 και 2025, που ισοδυναμεί με περίπου ενάμιση χρόνο μάθησης. Οι βαθμολογίες στα μαθηματικά μειώθηκαν κατά 22 μονάδες, που ισοδυναμεί με λίγο περισσότερο από ένα χρόνο μάθησης. Μεταξύ των συμμετεχόντων στο PISA εκτός ΟΟΣΑ, οι βαθμολογίες ανάγνωσης μειώθηκαν κατά 16 μονάδες και οι βαθμολογίες στα μαθηματικά κατά οκτώ μονάδες κατά την ίδια περίοδο.

Το κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο παραμένει ένας ισχυρός προγνωστικός παράγοντας για την επίδοση. Σε όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ, οι μαθητές που βρίσκονταν σε πλεονεκτική θέση σημείωσαν 85 βαθμούς υψηλότερη βαθμολογία στις φυσικές επιστήμες από τους μαθητές που βρίσκονταν σε μειονεκτική θέση. Το χάσμα μειώθηκε μεταξύ 2022 και 2025, αλλά κυρίως επειδή οι μαθητές που βρίσκονταν σε πλεονεκτική θέση είχαν λιγότερες επιδόσεις παρά βελτιώσεις μεταξύ των μαθητών που βρίσκονταν σε μειονεκτική θέση.

Pisa 2025: Τι έδειξαν τα αποτελέσματα για την Ελλάδα

Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσίασαν και τα ευρήματα για την χώρα μας. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι επιδόσεις των μαθητών στην Ελλάδα παραμένουν σημαντικά χαμηλότερες από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ και στους τρεις βασικούς τομείς που εξετάζει η έρευνα: μαθηματικά, ανάγνωση και φυσικές επιστήμες. Στα μαθηματικά, μόλις το 50% των μαθητών στην Ελλάδα πέτυχε τουλάχιστον το βασικό επίπεδο επάρκειας (Level 2), έναντι 65% κατά μέσο όρο στον ΟΟΣΑ.

Στην ανάγνωση το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 56%, έναντι 69%, ενώ στις φυσικές επιστήμες 59%, έναντι 74%. Παράλληλα, πολύ μικρό είναι και το ποσοστό των μαθητών που κατατάσσονται στις υψηλότερες βαθμίδες επίδοσης: μόλις 2% στα μαθηματικά και 1% τόσο στην ανάγνωση όσο και στις φυσικές επιστήμες, έναντι 8%, 6% και 7% αντίστοιχα στον OECD.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εικόνα που καταγράφεται σχετικά με το σχολικό κλίμα. Στην Ελλάδα, το 37% των μαθητών δηλώνει ότι δεν μπορεί να εργαστεί καλά στα περισσότερα ή σε όλα τα μαθήματα φυσικών επιστημών, ενώ ο αντίστοιχος μέσος όρος στον ΟΟΣΑ είναι μόλις 19%. Επιπλέον, το 46% αναφέρει ότι ο θόρυβος και η αταξία διαταράσσουν τα περισσότερα ή όλα τα μαθήματα φυσικών επιστημών, έναντι 31% στον ΟΟΣΑ, ενώ το 45% δηλώνει ότι οι συμμαθητές του δεν ακούν τον εκπαιδευτικό, έναντι 29%. Ακόμη πιο αξιοσημείωτο είναι ότι από το 2015 έως το 2025 τόσο το σχολικό κλίμα όσο και η υποστήριξη που αισθάνονται οι μαθητές από τους εκπαιδευτικούς επιδεινώθηκαν στην Ελλάδα, την ώρα που κατά μέσο όρο στις χώρες του ΟΟΣΑπαρουσίασαν βελτίωση.

Διαβάστε επίσης: ChatGPT τέλος: Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πάτρας βρήκε τον τρόπο για να μην αντιγράφουν οι φοιτητές

Ένα ακόμη ενδιαφέρον εύρημα αφορά τη χρήση των ψηφιακών συσκευών και των κινητών τηλεφώνων στο σχολείο. Παρότι το 98% των μαθητών στην Ελλάδα φοιτά σε σχολεία όπου η χρήση κινητών τηλεφώνων δεν επιτρέπεται στους σχολικούς χώρους, το 33% αναφέρει ότι οι συμμαθητές του αποσπώνται συχνά από τη χρήση ψηφιακών συσκευών στα περισσότερα ή σε όλα τα μαθήματα φυσικών επιστημών. Η ψηφιακή διάσπαση φαίνεται να συνδέεται και με χαμηλότερες επιδόσεις: στην Ελλάδα, οι μαθητές που αναφέρουν τέτοιου είδους διάσπαση συγκεντρώνουν κατά μέσο όρο 30 μονάδες λιγότερες στις φυσικές επιστήμες σε σχέση με τους μαθητές που δεν αναφέρουν ψηφιακή διάσπαση.

Παράλληλα, η τεχνητή νοημοσύνη έχει ήδη κάνει αισθητή την παρουσία της στη σχολική ζωή των Ελλήνων μαθητών. Το 34% δηλώνει ότι χρησιμοποιεί εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, όπως τα AI chatbots, τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα για να βοηθηθεί στη μάθησή του. Το 29% τα χρησιμοποιεί για προκαταρκτική έρευνα πάνω σε ένα νέο θέμα, το 24% για να συνοψίσει ένα που πρέπει να διαβάσει και το 25% για να δημιουργήσει προσχέδιο σε γραπτές εργασίες. Παρότι η χρήση AI στην Ελλάδα είναι χαμηλότερη από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, όπου το αντίστοιχο ποσοστό για εβδομαδιαία χρήση στη μάθηση φτάνει το 46%, μόλις το 16% των Ελλήνων μαθητών δηλώνει ότι δεν χρησιμοποιεί ποτέ ή σχεδόν ποτέ AI chatbots για καμία από τις σχολικές εργασίες που εξετάστηκαν. Αυτό δείχνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη έχει ήδη ενταχθεί σε σημαντικό βαθμό στην καθημερινότητα των μαθητών.

Αξιοσημείωτη είναι και η εικόνα σχετικά με τις απουσίες και τις καθυστερήσεις στο σχολείο. Στις δύο εβδομάδες πριν από τη διεξαγωγή του τεστ PISA, περίπου το 31% των μαθητών στην Ελλάδα δήλωσε ότι είχε χάσει τουλάχιστον μία ολόκληρη ημέρα σχολείου, έναντι 22% στον ΟΟΣΑ. Ακόμη μεγαλύτερη είναι η διαφορά όσον αφορά την απουσία από μεμονωμένα μαθήματα: το 49% των Ελλήνων μαθητών δήλωσε ότι είχε χάσει τουλάχιστον ένα μάθημα, έναντι μόλις 24% στον OECD. Επιπλέον, το 62% ανέφερε ότι είχε φτάσει καθυστερημένα στο σχολείο, έναντι 50% κατά μέσο όρο στις χώρες του ΟΟΣΑ.

Συνολικά, τα αποτελέσματα της PISA 2025 δείχνουν ότι οι επιδόσεις των μαθητών στην Ελλάδα παραμένουν χαμηλότερες από τον μέσο όρο του OECD και στους τρεις βασικούς τομείς αξιολόγησης. Παράλληλα, καταγράφονται σημαντικές προκλήσεις στο σχολικό περιβάλλον, όπως υψηλότερα από τον μέσο όρο ποσοστά απουσιών, καθυστερήσεων και προβλημάτων στο σχολικό κλίμα, ενώ η υποστήριξη από τους εκπαιδευτικούς έχει μειωθεί σε σχέση με το 2015. 

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.