Μενού
Στρατιωτική άσκηση του ΝΑΤΟ στη Λιθουανία
Στρατιωτική άσκηση του ΝΑΤΟ στη Λιθουανία | Associated Press // Mindaugas Kulbis
  • Α-
  • Α+

Από τότε που ο Ντόναλντ Τραμπ εγκαινίασε επίσημα το λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης» του (Board of Peace) στο 56ο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός, η Ευρώπη «ιδρώνει» πάνω από εναλλακτικά σχέδια για την άμυνά της, σε περίπτωση που ο Ρεπουμπλικάνος πλανητάρχης εγκαταλείψει το ΝΑΤΟ.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, το σχέδιο, που αποκτά πλέον δυναμική μετά και τη στήριξη της Γερμανίας, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κλίμα ανησυχίας στην Ευρώπη για την αξιοπιστία της Ουάσινγκτον, ιδιαίτερα εν μέσω της έντασης γύρω από τον πόλεμο με το Ιράν.

Αξιωματούχοι που εργάζονται πάνω στο σχέδιο – το οποίο κάποιοι αποκαλούν «ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ» – επιδιώκουν την ενίσχυση της ευρωπαϊκής παρουσίας στις θέσεις διοίκησης και ελέγχου της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, καθώς και την αντικατάσταση αμερικανικών στρατιωτικών μέσων με ευρωπαϊκά.

ΝΑΤΟ χωρίς «Α»: Φαντασία ή ζήτημα σχεδιασμού;

Οι πρωτοβουλίες αυτές δεν στοχεύουν στην αντικατάσταση του ΝΑΤΟ, αλλά στη διασφάλιση της αποτρεπτικής ισχύος έναντι της Ρωσίας, της επιχειρησιακής συνέχειας και της πυρηνικής αξιοπιστίας, ακόμη και αν οι ΗΠΑ αποσύρουν δυνάμεις από την Ευρώπη ή αρνηθούν να την υπερασπιστούν.

Διαβάστε ακόμα: Πυροβολισμοί σε σχολείο στην Τουρκία: Μακελειό με 4 νεκρούς και 20 τραυματίες - Τι απέγινε ο δράστης

Το σχέδιο είχε αρχικά συζητηθεί το 2025, ωστόσο επιτάθηκε η αναγκαιότητά του μετά τις απειλές του Τραμπ για αποχώρηση από το ΝΑΤΟ και την πρόθεσή του να καταλάβει τη Γροιλανδία, επικράτεια της Δανίας και μέλους της Συμμαχίας.

Η ένταση κορυφώθηκε περαιτέρω με την άρνηση της ΕΕ να στηρίξει τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν, γεγονός που ενίσχυσε την αίσθηση ότι η Ευρώπη πρέπει να είναι έτοιμη να σταθεί αμυντικά χωρίς αμερικανική υποστήριξη.

Νέο ΝΑΤΟ με γερμανικές «πλάτες»

Καθοριστικό ρόλο στην επιτάχυνση των διαδικασιών παίζει η αλλαγή στάσης του Βερολίνου. Για δεκαετίες, η Γερμανία απέρριπτε την ιδέα μεγαλύτερης ευρωπαϊκής αυτονομίας στην άμυνα, προτιμώντας τις ΗΠΑ ως βασικό εγγυητή ασφάλειας.

Διαβάστε ακόμα: «Η τριών μηνών κόρη μου πέθανε στο δρόμο»: Συγκλονιστικές μαρτυρίες για τα 3 χρόνια πολέμου στο Σουδάν

Ωστόσο, υπό τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, η στάση αυτή αλλάζει, λόγω ανησυχιών για τη μελλοντική αξιοπιστία των ΗΠΑ ως συμμάχου. Η μεταστροφή αυτή άνοιξε τον δρόμο για ευρύτερη συμφωνία μεταξύ χωρών όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, η Πολωνία, οι σκανδιναβικές χώρες και ο Καναδάς.

Οι Ευρωπαίοι επιχειρούν πλέον να αναλάβουν περισσότερες ευθύνες σε κρίσιμους τομείς όπου μέχρι σήμερα κυριαρχούσαν οι ΗΠΑ – από τη διοίκηση και τις πληροφορίες μέχρι την εφοδιαστική υποστήριξη.

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε ότι η Συμμαχία θα γίνει «πιο ευρωπαϊκή», ενώ η διαφορά σε σχέση με το παρελθόν είναι ότι αυτή η μετάβαση γίνεται πλέον με ευρωπαϊκή πρωτοβουλία και όχι κατόπιν αμερικανικών πιέσεων.

Ο πρόεδρος της Φινλανδίας, Αλεξάντερ Στουμπ, υπογράμμισε ότι η μετατόπιση βαρών από τις ΗΠΑ προς την Ευρώπη βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη και πρέπει να γίνει με ελεγχόμενο τρόπο, ώστε να αποφευχθεί μια αιφνίδια αποχώρηση της Ουάσινγκτον.

ΝΑΤΟ - Τα κενά που πρέπει να «μπαλώσει» η Ευρώπη

Οι Ευρωπαίοι καλούνται τώρα να καλύψουν κρίσιμα κενά, όπως:

  • Η διοίκηση της αεράμυνας και της αντιπυραυλικής άμυνας
  • Οι γραμμές ενίσχυσης προς την Πολωνία και τις χώρες της Βαλτικής
  • Τα δίκτυα εφοδιασμού και οι μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις

Σε αυτό το πλαίσιο, εξετάζεται η επαναφορά της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας σε ορισμένες χώρες, καθώς θεωρείται κρίσιμη για την ενίσχυση της άμυνας και της κοινωνικής συνοχής.

Οι ευρωπαϊκές χώρες επιδιώκουν επίσης να επιταχύνουν την παραγωγή στρατιωτικού εξοπλισμού σε τομείς όπου υστερούν έναντι των ΗΠΑ, όπως:

  • Ανθυποβρυχιακές επιχειρήσεις
  • Διαστημικές και αναγνωριστικές δυνατότητες
  • Εναέριος ανεφοδιασμός
  • Στρατηγική αερομεταφορά

Ενδεικτικό της νέας κατεύθυνσης είναι το κοινό πρόγραμμα Γερμανίας και Ηνωμένου Βασιλείου για την ανάπτυξη πυραύλων Cruise χαμηλής παρατηρησιμότητας και υπερηχητικών όπλων.

Διαβάστε ακόμα: Πίτερ Μαγιάρ: Ζήτησε από τον πρόεδρο της Ουγγαρίας να παραιτηθεί - «Δεν μπορεί να διαφυλάξει τον σεβασμό των νόμων»

Ένα από τα κρισιμότερα ζητήματα παράλληλα είναι η πυρηνική αποτροπή. Οι ΗΠΑ παρέχουν σήμερα την «πυρηνική ομπρέλα» που αποτελεί θεμέλιο της αποτρεπτικής ισχύος του ΝΑΤΟ.

Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι δεν μπορούν να αντικαταστήσουν άμεσα τις αμερικανικές δυνατότητες σε δορυφορικά συστήματα, επιτήρηση και έγκαιρη αντιπυραυλική προειδοποίηση.

Ωστόσο, έχουν ήδη ξεκινήσει συζητήσεις μεταξύ της Γαλλίας και της Γερμανίας για το ενδεχόμενο επέκτασης της γαλλικής πυρηνικής αποτροπής και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Η μετάβαση προς ένα πιο «ευρωπαϊκό» ΝΑΤΟ βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, με περισσότερες θέσεις διοίκησης να καταλαμβάνονται από Ευρωπαίους και με μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις να διεξάγονται υπό ευρωπαϊκή ηγεσία – ιδιαίτερα στη βόρεια Ευρώπη.

Ωστόσο, παρά την πρόοδο, οι Ευρωπαίοι εξακολουθούν να υστερούν σε κρίσιμες δυνατότητες, λόγω χρόνιας υποχρηματοδότησης και εξάρτησης από τις ΗΠΑ.

Όπως σημείωσε ο απόστρατος Αμερικανός ναύαρχος Τζέιμς Φόγκο, η Ευρώπη διαθέτει ικανό ανθρώπινο δυναμικό και εξοπλισμό, αλλά χρειάζεται να επενδύσει ταχύτερα για να καλύψει τα κενά.

 

Google News

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Φόρτωση BOLM...