Ιράν, ΗΠΑ και μία ιστορική ευκαιρία: Τα βλέμματα στο Ισλαμαμπάντ για να «γεφυρωθεί» η κατάπαυση πυρός

Οι ΗΠΑ και το Ιράν πρόκειται να πραγματοποιήσουν ειρηνευτικές συνομιλίες στο Πακιστάν, το οποίο έχει αναλάβει τον ρόλο του μεσολαβητή, με τους ιστορικούς αντιπάλους διχασμένους σε βασικά θέματα.

Κάθε πλευρά εμμένει σε αντικρουόμενες απαιτήσεις για μια συμφωνία εκεχειρίας στη Μέση Ανατολή, με την τύχη της πρόσβασης της ναυτιλίας μέσω του Στενού του Ορμούζ και την εκστρατεία του Ισραήλ στον Λίβανο να αποτελούν αξονικά ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν.

Πού τα «σπάνε» Ιράν και ΗΠΑ

Μια ιρανική αντιπροσωπεία αναμένεται να φτάσει στο Ισλαμαμπάντ για συνομιλίες που βασίζονται στην πρόταση 10 σημείων της Τεχεράνης, η οποία παρουσιάζει μικρή επικάλυψη με το σχέδιο 15 σημείων που είχε προτείνει προηγουμένως η Ουάσινγκτον, γεγονός που υποδηλώνει ότι θα υπάρχουν σημαντικά κενά που πρέπει να γεφυρωθούν.

Για παράδειγμα, η πρόταση του Ιράν περιλαμβάνει την απαίτηση για εμπλουτισμό ουρανίου, την οποία η Ουάσινγκτον είχε προηγουμένως αποκλείσει και ο Τραμπ είχε επιμείνει ότι είναι αδιαπραγμάτευτη, σχολιάζει το Reuters.

Διαβάστε ακόμα: Γαλλία: Πιθανή διάρρηξη συμφωνιών με το Ισραήλ, λόγω των επιθέσεων στον Λίβανο

Τα 10 σημεία επίσης δεν αφορούν τις πυραυλικές δυνατότητες του Ιράν, οι οποίες τόσο το Ισραήλ όσο και οι ΗΠΑ έχουν δηλώσει ότι πρέπει να περιοριστούν δραματικά.

Η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι το τρομερό πυραυλικό της οπλοστάσιο είναι μη διαπραγματεύσιμο, αν και δεν είναι σαφές πόσα από αυτά τα όπλα θα παραμείνουν μετά τον πόλεμο.

Ιράν - Σοβαρά τραυματισμένο, σοβαρά κερδισμένο 

Ένας Πακιστανός αξιωματούχος στην περιοχή δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε να αναμένει να εξασφαλίσει πολλά από τα αιτήματά του, με έμφαση στην ανοικοδόμηση, τις αποζημιώσεις και την άρση των κυρώσεων, αλλά δεν θα μπορούσε να αναμένει να εξασφαλίσει μια συμφωνία για τον εμπλουτισμό ουρανίου.

Οι προηγούμενες συνομιλίες είχαν επικεντρωθεί στο πυρηνικό πρόγραμμα και τους πυραύλους. Αυτά τα ζητήματα έχουν πλέον επισκιαστεί από την τύχη των Στενών του Ορμούζ, ενός διεθνούς κόμβου μέσω του οποίου ρέει το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Το ουσιαστικό κλείσιμο της πλωτής οδού από το Ιράν από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου έχει κλονίσει την παγκόσμια οικονομία, ωθώντας προς τα πάνω τις τιμές του πετρελαίου.

Η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι στο πλαίσιο μιας μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας, θα επιδιώξει να χρεώνει τέλος για τα πλοία που διέρχονται από το στενό, το οποίο έχει πλάτος μόλις 34 χιλιόμετρα (21 μίλια) στο στενότερο σημείο του μεταξύ Ιράν και Ομάν.

Τα σχέδια Ιράν και ΗΠΑ δίπλα - δίπλα

Το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν ανέφερε σε ανακοίνωσή του ότι η Ουάσινγκτον συμφώνησε να αποδεχθεί το σχέδιο 10 σημείων του και ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν, κατ' αρχήν, δεσμευτεί για:

• μη επιθετικότητα
• συνέχιση του ιρανικού ελέγχου επί του Στενού του Ορμούζ
• αποδοχή του εμπλουτισμού
• άρση όλων των πρωτογενών και δευτερογενών κυρώσεων
• τερματισμό όλων των ψηφισμάτων που έχουν εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και το Διοικητικό Συμβούλιο του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας
• απόσυρση των αμερικανικών μαχητικών δυνάμεων από την περιοχή και παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένης της ισλαμικής αντίστασης στον Λίβανο

Διαβάστε ακόμα: Spiegel: Ο Τραμπ πιέζει τους Ευρωπαίους να συμβάλουν σε στρατιωτική επιχείρηση στο Στενό του Ορμούζ

Σύμφωνα με ισραηλινές πηγές, η πρόταση 15 σημείων του Τραμπ, η οποία είχε προηγουμένως σταλεί στο Ιράν μέσω Πακιστάν, ζητούσε:

• απομάκρυνση των αποθεμάτων ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού του Ιράν
• διακοπή του εμπλουτισμού
• περιορισμό του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων
• διακοπή της χρηματοδότησης των περιφερειακών συμμάχων

Καθώς οι δύο πλευρές προετοιμάζονται για διαπραγματεύσεις, ο Τραμπ δεσμεύτηκε να διατηρήσει στρατιωτικά μέσα στη Μέση Ανατολή μέχρι να επιτευχθεί ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν και προειδοποίησε για μια σημαντική κλιμάκωση των μαχών εάν το Ιράν δεν συμμορφωθεί.

Παρόλο που κήρυξε μονομερώς νίκη των ΗΠΑ, η Ουάσινγκτον δεν πέτυχε τους στόχους που είχε ανακοινώσει για να δικαιολογήσει τον πόλεμο από την έναρξή του:

• να εξαλείψει την ικανότητα του Ιράν να επιτίθεται στους γείτονές του,
• να καταστρέψει το πυρηνικό του πρόγραμμα 
• να δημιουργήσει συνθήκες που θα διευκόλυναν τους Ιρανούς να ανατρέψουν την κυβέρνησή τους

Το Ιράν ως εκ τούτου είναι απίθανο να κάνει σημαντικές παραχωρήσεις σε αυτά τα σημεία και έχει δηλώσει ότι μπορεί να συνεχίσει υπομονετικά να πολεμά, με το Στενό του Ορμούζ να του δίνει οικονομικό πλεονέκτημα έναντι ενός εχθρού με ανώτερη ισχύ πυρός.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.