Έργα τέχνης που χάθηκαν για πάντα: Ποιος αποζημιώνει αν κλαπούν ή καταστραφούν;

Μόλις σε επτά λεπτά «έκαναν φτερά» κοσμήματα αξίας 88 εκατομμυρίων ευρώ από το μεγαλύτερο μουσείο της Ευρώπης, το Μουσείο του Λούβρου. 

Η Γαλλία, σύμφωνα με τους Financial Times, δεν θα λάβει αποζημίωση για την απώλεια κοσμημάτων ανεκτίμητης ιστορικής και οικονομικής αξίας καθώς  τα αντικείμενα δεν καλύπτονταν από ιδιωτική ασφάλιση.

Φυσικά, το καθεστώς ασφάλισης έργων τέχνης διαφέρει ανάλογα με τη χώρα, το νομικό πλαίσιο και τον φορέα που τα διαχειρίζεται. Ωστόσο, στο παρόν κείμενο θα εστιάσουμε στη γενική διεθνή πρακτική που ισχύει για την ασφάλιση και προστασία πολιτιστικών αγαθών, ανεξάρτητα από το αν αυτά ανήκουν σε ιδιώτες συλλέκτες ή δημόσιους οργανισμούς.

Η δικηγόρος Νίκη Δευτεραίου, εξηγεί στο Reader, ότι όπως ασφαλίζουμε όλα τα αγαθά είτε ακίνητα είτε κινητά, έτσι υπάρχει πρόβλεψη για την ασφάλιση έργων τέχνης και αντικειμένων πολιτιστικής κληρονομιάς, είτε από ιδιώτη, είτε από φυσικά πρόσωπα (συλλέκτες κ.α.) είτε από νομικά πρόσωπα όπως είναι τα μουσεία και οι ΜΚΟ.

Διαβάστε επίσης: Ληστεία στο Λούβρο: Γιατί η Γαλλία δεν θα λάβει αποζημίωση για τα κλοπιμαία κοσμήματα

Οι καλύψεις αυτές, δεν αφορούν αποκλειστικά την κλοπή αντικειμένων, όπως έγινε στο Λούβρο, αλλά αφορούν και φυσικές καταστροφές, πυρκαγιές σεισμούς κλπ, αρκεί να υπάρχει ειδική πρόβλεψη στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο για το ποιος είναι ο κίνδυνος για τον οποίο καλύπτονται.

Πώς εκτιμάται η αξία ενός έργου πριν ασφαλιστεί

Ένα θέμα προς συζήτηση είναι το πώς θα οριστεί η αξία, ποια θα είναι η ασφάλιση που θα πάρει ο φορέας που θα έχει το αντικείμενο στην κατοχή του. Τι ασφάλεια θα ζητήσουμε για αυτά πχ που εκλάπηκαν από το Λούβρο;

Ανάλογα με την αξία των αντικειμένων, καθορίζεται και το ποσό που καταβάλλει κάθε φορέας για την ασφάλισή τους

Διαβάστε επίσης: Ο «ντετέκτιβ με το καπέλο» έξω από το Λούβρο ξεσήκωσε τα social media - «Θα λύσει την υπόθεση;»

Η κυρία Δευτεραίου μας εξηγεί ότι γίνεται ακριβώς με τον ίδιο τρόπο, όπως για παράδειγμα με τα αυτοκίνητα: «άλλα χρήματα πληρώνουμε για ένα μικρό αμαξάκι άλλα για ένα μεγάλο καινούργιο αυτοκίνητο». Έτσι λοιπόν και με τα έργα τέχνης.

Για την εκτίμηση της αξίας, υπάρχουν εξειδικευμένοι πραγματογνώμονες και ειδικοί, οι οποίοι, πριν από την υπογραφή του ασφαλιστηρίου συμβολαίου, οφείλουν να συντάξουν μια γνωμοδότηση — ένα επίσημο έγγραφο στο οποίο καθορίζεται η αξία του αντικειμένου.

Με βάση αυτή την εκτίμηση διαμορφώνονται τόσο τα ασφάλιστρα όσο και η ασφαλιστική αποζημίωση, σε περίπτωση που το αντικείμενο υποστεί ζημιά, απολεσθεί ή καταστραφεί με οποιονδήποτε τρόπο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι υπάρχει αγορά στην Ελλάδα για την ασφάλιση έργων τέχνης, με ασφαλιστικά προγράμματα που καλύπτουν απώλεια ή ζημιά έργων – για ιδιώτες συλλέκτες, ιδρύματα, μουσεία.

Η περίπτωση του Λούβρου 

Όπως αναφέρουν οι FT, ενώ η ευθύνη για τα έργα της εθνικής συλλογής βαρύνει γενικά το κράτος, τα μουσεία αγοράζουν ασφαλιστική κάλυψη όταν μετακινούν αντικείμενα ή τα δανείζουν μεταξύ τους.

Η ασφαλιστική αξία είναι «πολύ συχνά υψηλότερη από την αξία απόκτησης του έργου», είχε δηλώσει το Υπουργείο Πολιτισμού στη Γαλλία. 

Αντίθετα, ιδιωτικές γκαλερί όπως το Ίδρυμα Louis Vuitton και η Συλλογή Pinault συνήθως αγοράζουν εμπορική ασφαλιστική κάλυψη.

«Για ένα ίδρυμα όπως το Λούβρο, είναι σχεδόν αδύνατο να ασφαλίσεις ολόκληρη τη συλλογή σου», δήλωσε ο Charlie Horrell, επικεφαλής του τμήματος καλών τεχνών στην ασφαλιστική εταιρεία Marsh.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.