Μόλις 32 εταιρείες ορυκτών καυσίμων ευθύνονται για το 50% των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα παγκοσμίως

Μόλις 32 εταιρείες ορυκτών καυσίμων ευθύνονταν για το ήμισυ των παγκόσμιων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα που τροφοδότησαν την κλιματική κρίση το 2024, σύμφωνα με νέα αποκαλυπτική έκθεση.

Η Saudi Aramco ήταν ο μεγαλύτερος κρατικά ελεγχόμενος «ρυπαντής» και η ExxonMobil ο μεγαλύτερος ρυπαντής που ανήκει σε ιδιώτες επενδυτές.

Επικριτές κατηγόρησαν τις κορυφαίες εταιρείες ορυκτών καυσίμων ότι «σαμποτάρουν τη δράση για το κλίμα» και ότι «βρίσκονται στη λάθος πλευρά της ιστορίας», αλλά σημείωσαν ότι τα δεδομένα εκπομπών χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο για την απόδοση ευθυνών στις εταιρείες.

Τα πολιτικά «εμπόδια» στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης

Οι κρατικές εταιρείες παραγωγής ορυκτών καυσίμων όπως φαίνεται στην έκθεση που παρουσιάζει ο Guardian, αποτελούσαν τις 17 από τις 20 μεγαλύτερες πηγές εκπομπών στην έκθεση Carbon Majors, γεγονός που, υπογραμμίζει τα πολιτικά εμπόδια στην αντιμετώπιση της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Και οι 17 ελέγχονται από χώρες που αντιτάχθηκαν σε προτεινόμενη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων στη σύνοδο του ΟΗΕ για το κλίμα COP30 τον Δεκέμβριο, μεταξύ των οποίων η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία, η Κίνα, το Ιράν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ινδία. Περισσότερα από 80 άλλα κράτη είχαν υποστηρίξει το σχέδιο κατάργησης.

Η Saudi Aramco ευθυνόταν για 1,7 δισ. τόνους CO₂, μεγάλο μέρος των οποίων προερχόταν από εξαγόμενα πετρέλαια. Αν ήταν χώρα, η Aramco θα ήταν ο πέμπτος μεγαλύτερος ρυπαντής άνθρακα στον κόσμο, ακριβώς πίσω από τη Ρωσία. Η παραγωγή ορυκτών καυσίμων της ExxonMobil οδήγησε σε 610 εκατ. τόνους CO₂ – θα ήταν ο ένατος μεγαλύτερος ρυπαντής, μπροστά από τη Νότια Κορέα.

Μετά από μια πρόσκαιρη κάμψη κατά την πανδημία της Covid, η συνεχιζόμενη καύση ορυκτών καυσίμων οδήγησε τις εκπομπές άνθρακα να επανέλθουν σε ετήσια άνοδο, φτάνοντας κάθε χρόνο σε επίπεδα-ρεκόρ.

Για να επιτευχθεί ο στόχος της Συμφωνίας του Παρισιού για τον περιορισμό της θέρμανσης στον 1,5°C, οι εκπομπές θα έπρεπε να μειωθούν κατά 45% έως το 2030 – ένας στόχος που πλέον θεωρείται ανέφικτος. Ωστόσο, τονίζουν οι ειδικοί, ο περιορισμός της υπέρβασης είναι ζωτικής σημασίας, καθώς κάθε κλάσμα βαθμού αύξησης της θερμοκρασίας επιδεινώνει τις κλιματικές επιπτώσεις στις κοινότητες.

Η Τζεπορά Μπέρμαν, της Πρωτοβουλίας για τη Συνθήκη Μη Διάδοσης Ορυκτών Καυσίμων, δήλωσε: «Η τελευταία αυτή ανάλυση ενισχύει μια σκληρή πραγματικότητα: μια ισχυρή, συγκεντρωμένη ομάδα εταιρειών ορυκτών καυσίμων όχι μόνο κυριαρχεί στις παγκόσμιες εκπομπές, αλλά σαμποτάρει ενεργά τη δράση για το κλίμα και αποδυναμώνει τη φιλοδοξία των κυβερνήσεων».

Η Κριστιάνα Φιγκέρες, πρώην επικεφαλής του ΟΗΕ για το κλίμα, δήλωσε: «Τα πιο πρόσφατα δεδομένα του Carbon Majors δείχνουν για άλλη μια φορά ότι οι μεγάλοι ρυπαντές βρίσκονται στη λάθος πλευρά της ιστορίας. Ενώ η καθαρή ενέργεια και η ηλεκτροκίνηση λαμβάνουν ήδη σχεδόν διπλάσιες επενδύσεις παγκοσμίως σε σχέση με τα ορυκτά καύσιμα, οι “carbon majors” προσκολλώνται σε ξεπερασμένα, ρυπογόνα προϊόντα. Όμως τα δεδομένα παρέχουν ένα εργαλείο για την αυξανόμενη πλειοψηφία που ενώνεται για να υπερασπιστεί λύσεις βασισμένες στην επιστήμη και τη λογοδοσία».

Πώς οι εκπομπές άνθρακα των εταιρειών οδήγησαν σε θανατηφόρους καύσωνες

Η βάση δεδομένων Carbon Majors στήριξε πρόσφατη ανάλυση που συνέδεσε άμεσα τις εκπομπές άνθρακα από τις μεγαλύτερες εταιρείες ορυκτών καυσίμων του κόσμου με δεκάδες θανατηφόρους καύσωνες που, διαφορετικά, θα ήταν σχεδόν αδύνατο να συμβούν. Τα δεδομένα επέτρεψαν επίσης σε άλλη μελέτη να αποδώσει τρισεκατομμύρια δολάρια οικονομικών απωλειών που σχετίζονται με την ακραία ζέστη σε μεμονωμένες εταιρείες ορυκτών καυσίμων.

Η βάση δεδομένων έχει επίσης παράσχει αποδεικτικά στοιχεία σε δικαστικές υποθέσεις, όπως η Lliuya v RWE, μια εμβληματική υπόθεση κλιματικής δικαιοσύνης στη Γερμανία, καθώς και στους νόμους «κλιματικού υπερταμείου» της Νέας Υόρκης και του Βερμόντ, που απαιτούν από μεγάλες εταιρείες ορυκτών καυσίμων να πληρώνουν για έργα προστασίας των πολιτών από κλιματικές επιπτώσεις όπως πλημμύρες και ακραία ζέστη.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.