«Βούκινο» η ελληνική αστυνομία στη Διεθνή Αμνηστία: «Παραβιάζουν κατάφωρα το δικαίωμα του συνέρχεσθαι»

Πολυσέλιδη έκθεση που δημοσίευσε η Διεθνής Αμνηστία μόλις χθες (4/6), θέτει προ των ευθυνών της την ελληνική αστυνομία, εκθέτοντας την κατάφωρη κατάχρηση εξουσίας και την ακραία βία που χρησιμοποιούν τα ελληνικά εκτελεστικά όργανα.

Όπως αναφέρει ο οργανισμός, στην έκθεση με τίτλο «Protests Are Not Battlefields: Patterns of Unlawful Use of Force by Police and Impunity in Greece» η ΕΛΑΣ χρησιμοποιεί συχνά υπερβολική βία εναντίον ειρηνικών διαδηλωτών και δημοσιογράφων.

Οδηγεί έτσι σε σοβαρούς σωματικούς και ψυχολογικούς τραυματισμούς, προσθέτει η έκθεση, ζητώντας συγκεκριμένα και την απαγόρευση της χρήσης χειροβομβίδων κρότου-λάμψης στην αστυνόμευση των διαδηλώσεων.  

Διεθνής Αμνηστία: «Οι διαδηλώσεις δεν είναι πεδία μάχης»

Στη συνέχεια της έκθεσης, ο οργανισμός εκτιμά ότι τα μοτίβα παράνομης χρήσης βίας και ατιμωρησίας της αστυνομίας στην Ελλάδα, αποτυπώνουν ότι αυτές οι ανησυχητικές καταχρήσεις υποστηρίζονται από τη νομοθεσία περί του συνέρχεσθαι, που δεν συμμορφώνεται με τα διεθνή πρότυπα.  

Διαβάστε ακόμα: Ένταση στη δίκη για τη δολοφονία Μάγγου: «Έπεσαν όλοι οι αστυνομικοί πάνω του, ήθελαν να εκτονωθούν»

Από την πλευρά της, η Κονδυλία Γώγου, Περιφερειακή Ερευνήτρια της Διεθνούς Αμνηστίας για την Ευρώπη, δήλωσε σχετικά πως  «Το δικαίωμα στην ελευθερία του συνέρχεσθαι ειρηνικά στην Ελλάδα παραβιάζεται κατάφωρα τόσο από το νόμο όσο και στην πράξη, με ειρηνικούς διαδηλωτές να κρατούνται αυθαίρετα, να ποινικοποιούνται και να υπόκεινται σε παράνομη χρήση βίας από την αστυνομία».

«Το υλικό και οι μαρτυρίες που έχουμε καταγράψει αποκαλύπτουν ένα μοτίβο επικίνδυνης χρήσης χειροβομβίδων κρότου-λάμψης και κακής χρήσης γκλομπ και άλλων λιγότερο θανατηφόρων όπλων που έχουν προκαλέσει μια σειρά τραυματισμών, με δημοσιογράφους επίσης στο στόχαστρο.

Αυτές οι τακτικές, σε συνδυασμό με την διάχυτη ατιμωρησία για αστυνομικές καταχρήσεις, έχουν μια ανατριχιαστική επίδραση στο δικαίωμα στην ειρηνική διαμαρτυρία» .

Όταν χτυπάνε στο ψαχνό - Μαρτυρίες στη Διεθνή Αμνηστία

Η έκθεση, η οποία βασίζεται σε διετή έρευνα και συνεντεύξεις με περισσότερους από εκατό διαδηλωτές, δημοσιογράφους, δικηγόρους και άλλους, καθώς και σε εκτεταμένη επαλήθευση μέσω βίντεο και ανάλυση πολλαπλών διαφορετικών διαμαρτυριών, αποκαλύπτει ένα επίμονο μοτίβο περιττής ή υπερβολικής χρήσης βίας από την αστυνομία κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων.   

Διαβάστε ακόμα: ΟΠΕΚΕΠΕ: Αντιμέτωποι με κακουργήματα οι 13 για το κύκλωμα στην Κοζάνη - 39 άτομα στη δικογραφία

Από τα 67 άτομα που έδωσαν συνέντευξη σε σχέση με την παράνομη χρήση βίας κατά την αστυνόμευση διαδηλώσεων, τα 30 περιέγραψαν πώς η αστυνομία έριξε χειροβομβίδες κρότου-λάμψης απευθείας σε ειρηνικούς διαδηλωτές και δημοσιογράφους, πάνω από τα κεφάλια τους ή στα πόδια τους ή/και μέσα σε πυκνά πλήθη.   

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, αναφέρεται η περίπτωση του φωτορεπόρτερ Μάριου Λώλου, ο οποίος υπέστη μόνιμη κώφωση και τραυματισμό στο κεφάλι μετά από χτύπημα από χειροβομβίδα κρότου-λάμψης, που έριξε αστυνομικός στις 26 Ιανουαρίου 2025, ενώ κάλυπτε διαδήλωση για το έγκλημα στα Τέμπη.

Δήλωσε στη Διεθνή Αμνηστία: «Κουβαλούσα την κάμερά μου και ήταν προφανές ότι ήμουν φωτορεπόρτερ. Πιστεύω ότι ο αστυνομικός των ΜΑΤ πέταξε την χειροβομβίδα κρότου-λάμψης εναντίον μου σκόπιμα... Χτύπησε την αριστερή πλευρά (του κεφαλιού μου) και εξερράγη δίπλα μου.

Αν είχε εκραγεί μπροστά στο κεφάλι μου και όχι λίγο αργότερα, δεν θα μιλούσαμε τώρα για εκείνη τη στιγμή». Ένα βίντεο που επαληθεύτηκε από τη Διεθνή Αμνηστία επιβεβαιώνει την κατάθεση του Λώλου και υποδηλώνει ότι στοχοποιήθηκε σκόπιμα.

Τον Μάιο του 2022, ο φοιτητής Γιώργος Μαύρος υπέστη  διάτρηση τυμπάνου, απώλεια ακοής, τραυματισμό στο κεφάλι και τραύματα και εγκαύματα στο δεξί του χέρι, το μπράτσο και τον ώμο, αφού η αστυνομία έριξε χειροβομβίδες κρότου-λάμψης κατά τη διάρκεια μιας ειρηνικής φοιτητικής διαδήλωσης στη Θεσσαλονίκη. Είπε: «Η αίσθηση ήταν σαν να με είχε χτυπήσει μια μεγάλη σιδερένια ράβδος».    

Ένα ακόμα επαληθευμένο βίντεο δείχνει την αστυνομία να χρησιμοποιεί παράνομα χειροβομβίδες κρότου-λάμψης δίπλα σε ένα καφέ όπου κάθονταν άνθρωποι μετά τη διάλυση μιας διαμαρτυρίας τον Οκτώβριο του 2025 στην Αθήνα, με τους περαστικούς να εμπλέκονται στο χάος.

Η έκθεση καταγράφει επίσης παράνομη χρήση γκλομπ, συμπεριλαμβανομένων αστυνομικών που χτυπούν ειρηνικούς διαδηλωτές, καθώς και τον ξυλοδαρμό ατόμων που βρίσκονταν ήδη υπό αστυνομικό έλεγχο.

Η Διεθνής Αμνηστία κατέγραψε επιπλέον μια σειρά από περιστατικά που αφορούσαν κατάχρηση χημικών ερεθιστικών, κανονιών νερού, παράνομη χρήση βίας κατά τη σύλληψη ή/και κράτηση και παράνομη χρήση βίας από αστυνομικές μονάδες μοτοσικλετών.  

Η ηθοποιός και θεατρική σκηνοθέτης, Αναστασία Πολίτη, περιέγραψε στη Διεθνή Αμνηστία πώς δύο αστυνομικοί σε μοτοσικλέτα, ο ένας εκ των οποίων κρατούσε ένα γκλομπ, οδήγησαν μέσα σε ένα πλήθος που παρακολουθούσε μια διαδήλωση αλληλεγγύης προς τους Παλαιστίνιους στις 7 Οκτωβρίου 2025.  

«Κατάφερα να βγω στο πεζοδρόμιο την τελευταία στιγμή για να μην με πατήσει η μοτοσικλέτα... αλλά εξακολουθούσα να αισθάνομαι τη μοτοσικλέτα να περνάει πολύ κοντά από πίσω μου και ταυτόχρονα ένα πολύ δυνατό χτύπημα στην πλάτη μου», είπε.

Περιέγραψε πώς «έπεσε στο έδαφος σαν καρπούζι» με αποτέλεσμα να σπάσει το χέρι και το πλευρό, να υποστεί ελαφρά τραύματα στο κεφάλι και να τραυματιστεί στο αριστερό γόνατο και την κνήμη.  

«Άκρατες» οι αστυνομικές εξουσίες

Η Αμνηστία παρατηρεί πως η χρήση υπερβολικά ευρέων αστυνομικών εξουσιών που επιτρέπουν στην αστυνομία να σταματά διαδηλωτές και να τους φέρνει σε αστυνομικά τμήματα για ελέγχους ταυτότητας, έχει ως αποτέλεσμα να εμποδίζονται άτομα να συμμετάσχουν σε διαδηλώσεις, με τους αστυνομικούς να μην κρίνονται υπόλογοι για παράβαση καθήκοντος.  

Διαδηλωτές, δημοσιογράφοι και δικηγόροι που μίλησαν με τη Διεθνή Αμνηστία υπέστησαν αυθαίρετη στέρηση της ελευθερίας τους και περιέγραψαν περιττές ή/και εξευτελιστικές σωματικές έρευνες, παράνομη χρήση βίας κατά τη διάρκεια της σύλληψης ή/και κράτησής τους και άρνηση ιατρικής βοήθειας. 

Η Άννυ Παπαρούσου, δικηγόρος που παρέχει νομική βοήθεια σε ειρηνικούς διαδηλωτές, και η Μαρίνα Μεϊντάνι, δημοσιογράφος που κάλυπτε μια διαδήλωση, κρατήθηκαν από την ΕΛΑΣ με το πρόσχημα της μεταφοράς σε έλεγχο ταυτότητας. Αμφότερες μίλησαν για τον παράνομο χαρακτήρα της σύλληψής τους και η Μαρίνα Μεϊντάνι για την ταπείνωση που υπέστη σε μερικώς γυμνό σωματικό έλεγχο.  

Διαβάστε ακόμα: Έλενα Τοπαλίδου: Αναβλήθηκε η δίκη της - Η έξοδος της ηθοποιού από την Ευελπίδων

Η έκθεση υπογραμμίζει επίσης την ποινικοποίηση των ειρηνικών διαδηλωτών, συμπεριλαμβανομένων ατόμων που κατηγορούνται απλώς για συμμετοχή σε διαδηλώσεις ή συμμετοχή σε πράξεις πολιτικής ανυπακοής.

Η Διεθνής Αμνηστία  κατέγραψε τη σύλληψη ακόμα και δύο δικών της ακτιβιστών μετά τη διάλυση μιας διαμαρτυρίας στην Αθήνα το 2022, κατά την οποία περιέγραψαν ότι υπέστησαν περιττή και καταχρηστική βία από την αστυνομία.  

Σύμφωνα με την ΜΚΟ Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι, οι εισαγγελείς διερεύνησαν 181 υποθέσεις που αφορούσαν παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και άλλα σοβαρά αδικήματα από αξιωματούχους επιβολής του νόμου μεταξύ 2019 και Νοεμβρίου 2025, ωστόσο υπήρξαν μόνο επτά καταδίκες.

Από τις 60 υποθέσεις που διερευνήθηκαν για ισχυρισμούς για βασανιστήρια που διαπράχθηκαν από αξιωματούχους επιβολής του νόμου κατά την ίδια περίοδο, μόνο τέσσερις παραπέμφθηκαν σε δίκη και υπήρξε μόνο μία καταδίκη. 

«Η συμμετοχή σε ειρηνικές διαμαρτυρίες ή η αναφορά σε αυτές δεν θα πρέπει να απαιτεί από τους ανθρώπους να υφίστανται δοκιμασίες ή να διακινδυνεύουν τη ζωή και τα άκρα τους», σχολιάζει η Διεθνής Αμνηστία.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.