Η υπόθεση της πατροκτονίας στη Γλυφάδα δεν συγκλονίζει μόνο για τη φρίκη της πράξης. Αποκαλύπτει, με τρόπο σκληρό και αναπόδραστο, ένα βαθύτερο πρόβλημα: πώς ένα κράτος που θέλει να λέγεται κοινωνικό και προοδευτικό αφήνει ανθρώπους με βαριά εγκληματική και ψυχιατρική ιστορία να επιστρέφουν στην καθημερινότητα χωρίς ουσιαστική στήριξη, χωρίς παρακολούθηση, χωρίς δικλείδες ασφαλείας.
Ο 46χρονος που σκότωσε τον πατέρα του είχε ήδη αφαιρέσει τη ζωή της μητέρας του το 2014. Παρά την καταδίκη του σε 16 χρόνια κάθειρξη, βρέθηκε εκτός φυλακής το 2018, έχοντας εκτίσει μόλις τέσσερα χρόνια.
Η αποφυλάκισή του βασίστηκε στις ευνοϊκές διατάξεις του Νόμου 4322/2015 -του λεγόμενου «Νόμου Παρασκευόπουλου»- και της επέκτασής του το 2017, που στόχευαν στην αποσυμφόρηση των φυλακών.
Οι διατάξεις αυτές δεν προέβλεπαν ουσιαστικές εξαιρέσεις για βαριά εγκλήματα, ενώ σύμφωνα με επίσημες δηλώσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης, το ποσοστό υποτροπής όσων αποφυλακίστηκαν με βάση αυτές τις ρυθμίσεις άγγιξε το 80%.
Διαβάστε ακόμα: Αποκάλυψη «βόμβα» για τη Γλυφάδα: Οι όροι αποφυλάκισης του γιου και το «παραθυράκι» της ποινής
Στην περίπτωση του δράστη, γνώριζαν ότι είχε ήδη σκοτώσει. Παρ’ όλα αυτά, βρέθηκε ξανά ελεύθερος, χωρίς να έχει προηγηθεί μια πραγματική αξιολόγηση επικινδυνότητας, χωρίς να έχει εξασφαλιστεί μια σταθερή ψυχιατρική παρακολούθηση, χωρίς να έχει υπάρξει ένα πλαίσιο προστασίας τόσο για τον ίδιο όσο και για τους ανθρώπους γύρω του.
Το αποτέλεσμα ήταν τραγικό και, όπως όλα δείχνουν, απολύτως προβλέψιμο.
Πώς γεννήθηκε ο «Νόμος Παρασκευόπουλου»
Τον Απρίλιο του 2015, οι ελληνικές φυλακές «φιλοξενούσαν» 11.569 κρατούμενους, ενώ η χωρητικότητά τους ήταν μόλις 9.886. Το 2014 είχαν φτάσει στο ιστορικό ρεκόρ των 12.693 κρατουμένων.
Οι συνθήκες ήταν τόσο άθλιες, ώστε η Ελλάδα καταδικάστηκε επανειλημμένα από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
Οι καταδίκες αυτές κόστισαν στο ελληνικό κράτος πάνω από 2 εκατομμύρια ευρώ σε αποζημιώσεις - αλλά κυρίως εξέθεσαν διεθνώς μια χώρα που αδυνατούσε να εξασφαλίσει στοιχειώδη ανθρώπινη αξιοπρέπεια εντός των σωφρονιστικών της ιδρυμάτων.
Ο Νόμος 4322/2015 κατατέθηκε τον Απρίλιο του 2015 από τον τότε Υπουργό Δικαιοσύνης, Νίκο Παρασκευόπουλο, ως μια έκτακτη, προσωρινή λύση. Στόχος του ήταν η άμεση αποσυμφόρηση των φυλακών μέσα σε έναν χρόνο.
Προέβλεπε ότι οι αποφυλακίσεις θα γίνονται με διάταξη του εισαγγελέα -μια διαδικασία ταχύτερη από το βούλευμα του δικαστικού συμβουλίου που απαιτεί ο Ποινικός Κώδικας- ώστε να επιταχυνθεί η αποσυμφόρηση.
Τι προέβλεπε στην πράξη
Ο νόμος επέτρεπε την αποφυλάκιση κρατουμένων που είχαν εκτίσει μικρό μέρος της ποινής τους, χωρίς ουσιαστικές εξαιρέσεις ανάλογα με το είδος του εγκλήματος.
Τους πρώτους 8 μήνες εφαρμογής του αποφυλακίστηκαν 1.937 κρατούμενοι. Μέχρι τον Απρίλιο του 2017, ο αριθμός των κρατουμένων είχε πέσει στους 9.560.
Αν και ο νόμος είχε ορισμένη διάρκεια ενός έτους, η ισχύς του παρατάθηκε ξανά και ξανά από το 2016 έως το 2019.
Έτσι, για τέσσερα και πλέον χρόνια, οι αποφυλακίσεις γίνονταν κατά παρέκκλιση του Ποινικού Κώδικα, χωρίς να έχει δημιουργηθεί ενδιάμεσα ένα σύστημα αξιολόγησης, παρακολούθησης ή επανένταξης.υ
Μετά τη λήξη της ισχύος του, ο ίδιος ο Νίκος Παρασκευόπουλος είχε ζητήσει να μην παραταθεί ξανά. Είχε αναγνωρίσει ότι ο νόμος είχε ολοκληρώσει τον κύκλο του και ότι η εφαρμογή του είχε προκαλέσει κοινωνικές αντιδράσεις.
Σήμερα, αυτή η παραδοχή αποκτά ιδιαίτερο βάρος.
Το πραγματικό πρόβλημα
Το ζήτημα δεν είναι να αναζητηθούν αποδιοπομπαίοι τράγοι ούτε να υιοθετηθεί μια τιμωρητική, δεξιάς κοπής ρητορική που βλέπει τους κρατούμενους ως «απειλές».
Το πραγματικό πρόβλημα είναι ότι η αποσυμφόρηση των φυλακών-μια κατεξοχήν προοδευτική πολιτική-ν εφαρμόστηκε χωρίς τις αναγκαίες δικλείδες:
- χωρίς δομές ψυχικής υγείας,
- χωρίς κοινωνική μέριμνα,
- χωρίς αξιολόγηση επικινδυνότητας,
- χωρίς σύστημα επανένταξης,
- χωρίς παρακολούθηση μετά την αποφυλάκιση.
Η τραγωδία στη Γλυφάδα δεν αποδεικνύει ότι οι αποφυλακίσεις είναι λάθος. Αποδεικνύει ότι είναι επικίνδυνο να γίνονται μηχανικά, χωρίς αξιολόγηση, χωρίς υποστήριξη, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η πραγματική κατάσταση του ανθρώπου που επιστρέφει στην κοινωνία.
Οι πόρτες των φυλακών δεν αρκούν
Αν κάτι πρέπει να κρατήσουμε από αυτή την υπόθεση, είναι ότι μια προοδευτική κοινωνία δεν αρκεί να ανοίγει τις πόρτες των φυλακών. Πρέπει να ανοίγει και τις πόρτες της φροντίδας, της ψυχικής υγείας, της κοινωνικής υποστήριξης.
Πόσες ζωές πρέπει να χαθούν μέχρι να αντιμετωπιστεί σοβαρά το ζήτημα της υποτροπής και της ψυχικής υγείας; Μια κοινωνία που θέλει να λέγεται δίκαιη δεν μπορεί να συνεχίσει να το αγνοεί.
- Τρίκαλα: Τα δύο σενάρια της φονικής έκρηξης και οι καταθέσεις των μαρτύρων
- Συντάξεις Φεβρουαρίου 2026: Ώρα πληρωμής για τους συνταξιούχους
- Πού βρίσκεται σήμερα η ελληνική σημαία που κατέβασαν οι Τούρκοι από τα Ίμια
- Ηλιάδη κατά Τσαφούλια με φόντο τις αμβλώσεις: «Με τρομάζεις με τα τέρατα που βγάζεις από το στόμα σου»
Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.
