Οι 16 της Θεσσαλονίκης που «έπεσαν» με τους 200 στην Καισαριανή: Νέα ντοκουμέντα για τις εκτελέσεις

Την πολιτική διάσταση της εκτέλεσης των 200 κομμουνιστών αγωνιστών στην Καισαριανή έρχεται να αναδείξει περαιτέρω νέο ιστορικό ντοκουμέντο, που τοποθετεί μεταξύ τους και 16 πρωτοστάτες του συνδικαλιστικού κινήματος από τη Θεσσαλονίκη.

Όπως ανέδειξε η ΕΡΤ, οι Θεσσαλονικείς συμπεριλαμβάνονται στους 200 Ακροναυπλιώτες που οι ναζί κατακτητές εκτέλεσαν στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944, σύμφωνα με τα όσα γράφει ο δημοσιογράφος και συγγραφέας, Σπύρος Κουζινόπουλος.

Διασώζει δε το ακόλουθο ιστορικό ντοκουμέντο. «Το συγκλονιστικό στην περίπτωση είναι ότι οι περισσότεροι από τους 16 ήταν κορυφαία στελέχη του συνδικαλιστικού κινήματος και είχαν κλειστεί στο κάτεργο της Ακροναυπλίας όχι γιατί διέπραξαν κάποιο έγκλημα, αλλά επειδή ηγούνταν των σωματείων τους και του εργατόκοσμου της Θεσσαλονίκης στον απεργιακό ξεσηκωμό του Μαίου 1936 για περισσότερο ψωμί και καλύτερες συνθήκες εργασίας».

Καισαριανή: Οι ιστορίες των 16 της Θεσσαλονίκης

Ο Σπύρος Κουζινόπουλος παρέθεσε στον ιστότοπό του, farosthermaikou.blogspot.com, τα ονόματα των 16, με σύντομο βιογραφικό για τον καθένα από το ιστορικό του αρχείο.

Αστυφίδης Γιώργος

Εμποροϋπάλληλος από τη Θεσσαλονίκη, μέλος του ΚΚΕ. Για τη συνδικαλιστική του δράση και τη συμμετοχή του στα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη από τα όργανα της Ασφάλειας Πολυχρονόπουλο και Παπά, αργότερα υπαρχηγού του Δάγκουλα και εξορίστηκε.

Διαβάστε ακόμα: Κρατούμενος απέδρασε από τη ΜΕΘ του Ιπποκράτειου: Συναγερμός στις αρχές της Θεσσαλονίκης

Από το δικτατορικό καθεστώς παραδόθηκε στους Ναζί που τον μετέφεραν στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου «και τον εκτέλεσαν με την ομάδα των 200 λαϊκών αγωνιστών του Χαϊδαρίου», όπως έγραψε η εφημερίδα του Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης «Εργατικός Αγώνας» την 1η Μαίου 1946, δημοσιεύοντας και την φωτογραφία του.

Βεκίδης Ζαφείρης

Τσαγκάρης. Από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του ΚΚΕ, μέλος της διοίκησης του Σωματείου Υποδηματεργατών, γραμματέας του Ενωτικού Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης. Εξόριστος στην Ανάφη το 1935, συμμετείχε στην απεργία πείνας των εξόριστων για να τους δοθεί αμνηστία.

Είχε ενεργό ρόλο στα γεγονότα του Μάη του ’36. Φυλακισμένος στην Ακροναυπλία. Προϊστάμενος στα μαγειρεία στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου. Η διοίκηση της Ακροναυπλίας τον παρέδωσε στους Γερμανούς που τον εκτέλεσαν στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την αποφράδα Πρωτομαγιά 1944.

Δαλδογιάννης Σταμάτης

Γεννημένος το 1892 στη Θράκη, εγκαταστάθηκε η οικογένειά του στη Δράμα μετά τη Μικρασιατική καταστροφή. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη όπου εργάζονταν ως σερβιτόρος.

Εντάχθηκε στο ΚΚΕ και ασχολήθηκε με το συνδικαλισμό για να αναδειχθεί στη θεση του Ειδικού Γραμματέα του σωματείου καφεζυθεστιατορίων. Για τη συνδικαλιστική και πολιτική του δράση εξορίστηκε στον Άη Στράτη το 1935. Στις 23-6-1936, μετά τα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη εκ νέου στη Θεσσαλονίκη και φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία.

Καμτσίκης Νίκος

Ιδιωτικός υπάλληλος από τη Θεσσαλονίκη, συνδικαλιστής στο σωματείο των Εμποροϋπαλλήλων. Ακροναυπλιώτης.

Καραβοκυρός Διαμαντής

Γεννήθηκε το 1895 στους Σπαθαραίους Σάμου. Εργάτης γης. Στέλεχος του ΚΚΕ. Επανειλημμένα εκτοπίστηκε για την επαναστατική του δράση, το 1930 πιάστηκε και εκτοπίστηκε στην Τσαρίτσανη, όπου βρέθηκε επικεφαλής της καθόδου των αγροτών στην Ελασσόνα, που πέτυχαν να αποσπάσουν καλαμπόκι.

Διαβάστε ακόμα: Βόλος: Μαθητής διαγνώστηκε με ιογενή μηνιγγίτιδα - Κλείνει σχολικό γυμναστήριο

Εκτελεστικός επίτροπος της πανεργατικής ένωσης ‘Πρόοδος’. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη. Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης και Κατερίνης με το ΕΜΕΑ στις εκλογές του 1933. Το 1935 εξόριστος στον Άη Στράτη στη συνέχεια φυλακή στην Ακροναυπλία.

Καράσσο Μωυσής

Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Υποδηματεργάτης. Πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη του 1936 και αμέσως μετά την επιβολή της δικτατορίας της 4ης Αυγούστου, εξορίστηκε στην Ανάφη και στη συνέχεια φυλακίστηκε στην Ακροναυοπλία. Εκτελέστηκε στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την 1η Μαίου 1944 με τους 200 από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου όπου είχε μεταφερθεί.

Κουργιώτης  Δημήτρης

Εργάτης. Πρόσφυγας. Είχε γεννηθεί στη Κίο της Μ. Ασίας το 1914. Κάτοικος Θεσσαλονίκης. Στέλεχος του ΚΚΕ. Επί δικτατορίας Μεταξά πέρασε στην παρανομία για την αντιδικτατορική του δραστηριότητα, όμως  συνελήφθη τον Αύγουστο του 1938 και κλείστηκε στην Ακροναυπλία. 

Κωνσταντινίδης Δημήτρης

Τροχιοδρομικός από τη Θεσσαλονίκη, από τα στελέχη των τραμβαγιέρηδων. Για τους συνδικαλιστικούς του αγώνες και τη συμμετοχή του στα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη αμέσως με την κήρυξη της δικτατορίας της 4ης Αυγούστου 1936 και αρχικά εξορίστηκε στον Άη Στράτη. ΄Ύστερα από ένα χρόνο μεταφέρθηκε και φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία από όπου η «ελληνική» διοίκηση των παρέδωσε στους Ναζί. Μέχρι την εκτέλεσή του υπήρξε επικεφαλής του συνεργείου μηχανουργών στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου. Ακροναυπλιώτης.

Νίκος Μανέκας

Γεννήθηκε το 1903 στο Ζαγόρι της Ηπείρου,  απ’ όπου  έφυγε μικρός αναζητώντας καλύτερη τύχη και βρέθηκε στη Χωριστή Δράμας, όπου άρχισε να εργάζεται ως αυτοκινητιστής. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος της ΟΚΝΕ και του ΚΚΕ, γενικός γραμματέας του Σωματείου Αυτοκινητιστών Θεσσαλονίκης.

Διαβάστε ακόμα: Πρώτη πρόγνωση καιρού για τον Μάρτιο από τον Τσατραφύλλια - Δεν φαίνεται να είναι «γδάρτης»

Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης στις εκλογές του 1935 με το ΕΜΕΑ και το 1936 με το Παλλαϊκό Μέτωπο στο οποίο συμμετείχε και το ΚΚΕ. Πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη του 1936. Λίγες μέρες αργότερα συνελήφθη και εξορίστηκε στον Άη Στράτη, αλλά δραπέτευσε με άλλους 5 συντρόφους του, ένα χρόνο περίπου αργότερα και πέρασε στην παρανομία. Το 1939 συνελήφθη εκ νέου και μεταφέρθηκε αρχικά στις φυλακές της Αίγινας και αργότερα στην Ακροναυπλία.

Μαυροκεφαλίδης Γιάννης

Γεννήθηκε στην Οινόη Πόντου και μετά τη Μικρασιατική καταστροφή η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Καλαμαριά. Ως μαθητής Γυμνασίου πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη 1936 και εξορίστηκε από τη δικτατορία Μεταξά στην Ανάφη, φυλακίστηκε στη συνέχεια στην Ακροναυπλία. Εκτελέστηκε την Πρωτομαγιά του 1944 με τους 200 στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής. 

Μέκαλης Πάνος

Εργάτης. Από τα Γιάννινα. Μέλος του ΚΚΕ. Το 1933 φυλακίζεται στις φυλακές Ακραίου (Ηπείρου). Τον Ιούνιο του 1936, καταζητούμενος από την Ασφάλεια για να εκτοπιστεί, εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη όπου συνελήφθη αργότερα και παραπέμφθηκε με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας (Βλέπε και Ριζοσπάστη 15-6-36). Ακροναυπλιώτης.

Μπεραχιά Ανρί

Εργάτης. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του αρχειομαρξιστικού ρεύματος κατά τον Μεσοπόλεμο, γραμματέας της ΚΟΜΛΕΑ στη Θεσσαλονίκη, υποψήφιος βουλευτής στις επαναληπτικές εκλογές Θεσσαλονίκης το 1933. Εξέδιδε την εφημερίδα «Προλετάριος» στα ελληνικά και στη λαντίνο, και είχε ιδρύσει το «Ακαδημαϊκό Βιβλιοπωλείο». Ακροναυπλιώτης.

Νικολαΐδης Δημήτριος

Από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του ΚΚΕ. 31 χρόνων. Εξόριστος το 1935 στον Άη Στράτη. Στο υπόμνημα των εξόριστων προς την κυβέρνηση για να τους δοθεί αμνηστία υπογράφει ως υποδηματοποιός (30-11-1935). Φυλακισμένος στη συνέχεια στην Ακροναυπλία.

Σαββόπουλος Σάββας

Εργάτης μεταλλουργός. Πρόσφυγας, καταγόταν από την Καλλικράτεια Αν. Θράκης και γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1913. Από μαθητής του Γυμνασίου γίνεται μέλος της κομμουνιστικής νεολαίας στη Βέροια. Στη γ’ τάξη του Γυμνασίου Θεσσαλονίκης αποβάλλεται οριστικά για την κομμουνιστική του δράση. Από τότε δουλεύει ως εργάτης μεταλλουργός.

Οργανώνει το συνδικάτο μεταλλουργών και ιδρύει το σωματείο Κλεινοποιών του οποίου εκλέγεται πρόεδρος. Στέλεχος της ΟΚΝΕ, του ΚΚΕ και του Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης. Το 1935 εκτοπίζεται για ένα χρόνο στην Ανάφη. Τον Ιούλιο του 1937, συλλαμβάνεται, βασανίζεται στην Ασφάλεια Θεσσαλονίκης, και μεταφέρεται στην Ακροναυπλία από η μεταξική δικτατορία τον παρέδωσε στους Γερμανούς.

Στρατής Αλμπέρτος

Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Τσαγκάρης. Ακροναυπλιώτης.

Τσίρκας Κώστας

Δάσκαλος. Γεννήθηκε το 1906 στα Κρεμάνυα Άρτας. Το 1926 διορίστηκε δάσκαλος στο χωριό Κυψέλη Καστοριάς. Το 1930 εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου παράλληλα με την εργασία του γράφτηκε και στη Νομική Σχολή.

Μέλος του ΚΚΕ από τις αρχές του 1932, συνδικαλιστής, πρόεδρος του Συλλόγου των προοδευτικών δασκάλων «Η Αναγέννησις». Μετά την δικτατορία του Μεταξά τέθηκε σε διαθεσιμότητα, συμμετείχε στο «Αντιδικτατορικό Κίνημα Μακεδονίας» και ήταν συντάκτης της εφημερίδας «Αντιδικτατορικό Μέτωπο» και Γραμματέας των κομμουνιστών δημοσίων υπαλλήλων. Συνελήφθη με προδοσία στις 6-5-1938, μαζί με άλλους 75 υπαλλήλους και μεταφέρθηκε στην Ακροναυπλία.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.