Το «ξεκάθαρο ναι» που ζήτησε ο Τραμπ από Νετανιάχου: Το παρασκήνιο του σχεδίου των ΗΠΑ για τη Γάζα

Οι βάσεις για το ειρηνευτικό σχέδιο που παρουσίασε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα, τέθηκαν τρεις εβδομάδες νωρίτερα, όταν το Ισραήλ εξαπέλυσε αποτυχημένη αεροπορική επίθεση στη Ντόχα, σε μια προσπάθεια να δολοφονήσει ηγετικά στελέχη της Χαμάς.

Η ισραηλινή επίθεση εξόργισε τους Άραβες ηγέτες και πυροδότησε κύμα καταδίκης προς τον Μπενιαμίν Νετανιάχου. Η οργή αυτή, όπως είδαν οι στενοί συνεργάτες του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, θα μπορούσε να μετατραπεί σε μοχλό πίεσης για ειρήνη.

Παρότι αρχικά ανησύχησαν για τον κίνδυνο αποσταθεροποίησης, οι δύο άνδρες εντόπισαν μια «σπάνια ενότητα» ανάμεσα στις αραβικές φωνές και θεώρησαν ότι αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει το κλειδί για μια συνολική συμφωνία.

Το παρασκήνιο: Από τη Ντόχα στη Νέα Υόρκη

Μια μέρα πριν το ισραηλινό πλήγμα στο Κατάρ, οι Κούσνερ και Γουίτκοφ είχαν συνάντηση στο Μαϊάμι με τον Ρον Ντέρμερ, σύμβουλο του Νετανιάχου, για να συζητήσουν το ενδεχόμενο κατάπαυσης πυρός και μελλοντικό σχέδιο ειρήνης. Όταν πληροφορήθηκαν για την επίθεση, αισθάνθηκαν προδομένοι, ενώ ο Ντέρμερ ισχυρίστηκε ότι αγνοούσε τα σχέδια της ισραηλινής επίθεσης.

Το Κατάρ, ο βασικός μεσολαβητής ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς, πάγωσε αμέσως τις διαμεσολαβητικές του προσπάθειες και άρχισε έντονη διπλωματική πίεση προς Ισραήλ και ΗΠΑ.

Γάζα: Το σχέδιο των 21 σημείων

Με την έγκριση του Τραμπ, οι Κούσνερ και Γουίτκοφ ανέλαβαν να μετατρέψουν την κρίση σε λύση. Συνδύασαν την υφιστάμενη αμερικανική πρόταση για κατάπαυση πυρός και ανταλλαγή ομήρων με ένα μετεκλογικό σχέδιο που είχε επεξεργαστεί ο Κούσνερ με τον πρώην Βρετανό πρωθυπουργό Τόνι Μπλερ. Το τελικό αποτέλεσμα ήταν ένα έγγραφο 21 σημείων, το οποίο παρουσιάστηκε σε συνάντηση με οκτώ ηγέτες από αραβικές και μουσουλμανικές χώρες στη Νέα Υόρκη, πριν από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.

Η πρόταση έτυχε θετικής πρώτης υποδοχής και οι πλευρές προχώρησαν σε προσχέδιο συμφωνίας, το οποίο διαβιβάστηκε στο Ισραήλ.

Διαβάστε ακόμα: Το Ισραήλ βομβαρδίζει τη Γάζα ενώ η Χαμάς αποφασίζει για το σχέδιο Τραμπ

Πίεση από Τραμπ

Ο Νετανιάχου συναντήθηκε με την ομάδα του Τραμπ δύο φορές στη Νέα Υόρκη. Παρά τις σοβαρές αποκλίσεις, οι διαπραγματεύσεις συνεχίστηκαν. Το Σάββατο, κυκλοφόρησαν φήμες ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός σκόπευε να απορρίψει το σχέδιο ή να ζητήσει ριζικές αλλαγές. Τότε ο Τραμπ φέρεται να του τηλεφώνησε και να του είπε ξεκάθαρα: «Ή το αποδέχεσαι ή φεύγουμε».

Συνολικά, σύμφωνα με τις πηγές, ο Τραμπ είχε πέντε τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Νετανιάχου μέσα στο Σαββατοκύριακο. Ο Τραμπ του ξεκαθάρισε ότι ήθελε ένα «ξεκάθαρο ναι» στο σχέδιο — όχι ένα «ναι μεν, αλλά».

Ο Τραμπ αποδέχθηκε κάποιες αλλαγές από πλευράς Ισραήλ, αλλά απέρριψε όσες σχετίζονταν με εσωτερική πολιτική πίεση. Ξεκαθάρισε ότι δεν θα ζητούσε από το Ισραήλ να θυσιάσει την ασφάλειά του, αλλά δεν θα ανεχόταν πολιτικούς ελιγμούς.

Την Κυριακή, οι δύο πλευρές έφτασαν κοντά σε συμφωνία, ακόμη και σε ευαίσθητο ζήτημα όπως η απολογία του Νετανιάχου προς το Κατάρ. Ωστόσο, όταν το νέο προσχέδιο στάλθηκε στους Άραβες ηγέτες, υπήρξε έντονη δυσαρέσκεια: πολλές από τις ισραηλινές τροποποιήσεις έγιναν δεκτές, ενώ οι αραβικές προτάσεις αγνοήθηκαν.

Διαβάστε ακόμα: Τραμπ: «Δίνω στη Χαμάς 3 με 4 μέρες να απαντήσει» - Κοντά στο «ναι» η παλαιστινιακή οργάνωση

Το Κατάρ συνέστησε στον Τραμπ να μην ανακοινώσει ακόμα δημόσια το σχέδιο, αλλά ο ίδιος προχώρησε κανονικά τη Δευτέρα.

Ο Τραμπ δήλωσε ότι περιμένει απάντηση από τη Χαμάς εντός τριών ή τεσσάρων ημερών. Παρότι δεν υπάρχει ακόμη τελική συμφωνία, οι συνομιλίες συνεχίζονται, και αξιωματούχοι από τις ΗΠΑ και αραβικά κράτη διατηρούν συγκρατημένη αισιοδοξία.

Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, αν η Χαμάς απορρίψει το σχέδιο, θα χάσει κάθε περιθώριο πολιτικής ή οικονομικής στήριξης. Όμως, όπως σημείωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος: «Με αυτούς, ποτέ δεν ξέρεις. Ας ελπίσουμε να δεχτούν».

Με πληροφορίες από Axios

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.