Τι είναι η πατριωτική εισφορά 1% που πρότεινε ο Αλέξης Τσίπρας

Ο Αλέξης Τσίπρας προτείνει την επιβολή μιας μόνιμης «πατριωτικής εισφοράς» στο ανώτερο 1% του πληθυσμού, με στόχο οι πολίτες που διαθέτουν τον μεγαλύτερο πλούτο να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος του φορολογικού βάρους και να συμβάλουν στη χρηματοδότηση της προσπάθειας για οικονομική και κοινωνική σύγκλιση της Ελλάδας με την Ευρώπη.

Σύμφωνα με την πρόταση, η εισφορά θα ανέρχεται σε 1% επί της καθαρής περιουσίας του ανώτερου 1% του πληθυσμού. Με βάση στοιχεία της World Inequality Database για το 2024, το πλουσιότερο 1% στην Ελλάδα κατέχει περίπου το 24,27% του συνολικού πλούτου της χώρας, που αντιστοιχεί σε περίπου 201,6 δισ. ευρώ. Το ανώτερο 10% κατέχει συνολικά το 60,91%, δηλαδή περίπου 506 δισ. ευρώ.

Με αυτά τα δεδομένα, η εφαρμογή συντελεστή 1% στην καθαρή περιουσία του ανώτερου 1% εκτιμάται ότι θα μπορούσε να αποφέρει περίπου 2,02 δισ. ευρώ ετησίως.

Η «πατριωτική εισφορά», όπως περιγράφεται στην πρόταση, θα έχει μόνιμο χαρακτήρα. Το ανώτερο 1% των οικονομικά ισχυρότερων Ελλήνων θα καταβάλλει σε ετήσια βάση το 1% της αξίας της περιουσίας του, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα επιβαρύνεται παράλληλα με άλλη εισφορά που αφορά την ίδια περιουσία και ότι το ποσό θα αποτελεί κλασματικό υποσύνολο της απόδοσης που προκύπτει από την αξιοποίησή της.

Η πρόταση εντάσσεται στη διεθνή συζήτηση για τη φορολόγηση του μεγάλου πλούτου. Στο σχετικό πλαίσιο γίνεται αναφορά στις προτάσεις οικονομολόγων όπως ο Τομά Πικετί και ο Γκαμπριέλ Ζουκμάν, αλλά και σε πολιτικές πρωτοβουλίες στις ΗΠΑ, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον Μπέρνι Σάντερς, υπέρ της μεγαλύτερης φορολογικής επιβάρυνσης των πολύ υψηλών περιουσιών.

Διαβάστε ακόμα: Πηγές ΥΠΟΙΚ για Τσίπρα: Στα 13 δισ. ευρώ τον χρόνο το κόστος των μέτρων του - «Χάσαμε τον λογαριασμό»

Σύμφωνα με πηγές της ΕΛΑΣ, βασικό προαπαιτούμενο για την εφαρμογή ενός τέτοιου μέτρου θα ήταν η ολοκλήρωση του περιουσιολογίου, δηλαδή ενός ενιαίου μητρώου στο οποίο θα καταγράφεται η κινητή και ακίνητη περιουσία κάθε φορολογουμένου. Το σύστημα προβλέπεται να διασυνδέεται με τις βάσεις δεδομένων του Δημοσίου, τα ταμειακά συστήματα, τις ηλεκτρονικές πληρωμές και τα ευρωπαϊκά μητρώα πραγματικών δικαιούχων, με αυστηρούς κανόνες προστασίας των προσωπικών δεδομένων και αποκλειστική χρήση για φορολογικούς ελέγχους.

Ο οδικός χάρτης για την εφαρμογή

Η πρόταση προβλέπει έναν οδικό χάρτη διάρκειας 12 έως 18 μηνών, πριν από την πλήρη εφαρμογή του μέτρου.

Στην πρώτη φάση, διάρκειας περίπου πέντε μηνών, προβλέπεται η εκπόνηση ειδικής μελέτης για την Ελλάδα από το EU Tax Observatory, η χαρτογράφηση της πραγματικής κατανομής του πλούτου και ο προσδιορισμός του αριθμού των δυνητικών φορολογουμένων. Παράλληλα, θα καταγραφεί η φορολογία που ήδη καταβάλλουν οι υπόχρεοι και θα ξεκινήσει η χαρτογράφηση του περιουσιολογίου και των πραγματικών δικαιούχων περιουσιακών στοιχείων στην αλλοδαπή.

Παράλληλα, προβλέπονται παρεμβάσεις στην υφιστάμενη φορολογία, μεταξύ άλλων στη φορολογία κληρονομιών και δωρεών, στις αντικειμενικές αξίες, αλλά και περιορισμός φοροαπαλλαγών που θεωρούνται αδικαιολόγητες.

Στη συνέχεια θα καθοριστούν οι τεχνικές λεπτομέρειες του φόρου, όπως το όριο περιουσίας πάνω από το οποίο θα εφαρμόζεται, οι κανόνες αποτίμησης μη εισηγμένων εταιρειών, γης και trusts, καθώς και οι μηχανισμοί για την αντιμετώπιση πρακτικών φοροαποφυγής μέσω εταιρικών σχημάτων, offshore δομών και μεταφοράς έδρας στο εξωτερικό.

Προβλέπεται επίσης μηχανισμός συμψηφισμού με φόρους που έχουν ήδη καταβληθεί, αλλά και ειδική διαδικασία για την καταβολή της εισφοράς όταν η περιουσία δεν μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε ρευστό.

Σε διοικητικό επίπεδο, η πρόταση προβλέπει τη δημιουργία εξειδικευμένης μονάδας μεγάλου κεφαλαίου στην ΑΑΔΕ, την ενίσχυση του μηχανισμού εκτιμήσεων, τη δημιουργία πληροφοριακού συστήματος για τις δηλώσεις περιουσίας και τις διασταυρώσεις στοιχείων, καθώς και συστηματικότερη διεθνή ανταλλαγή φορολογικών πληροφοριών.

Τέλος, πριν από την πλήρη εφαρμογή θα προηγηθεί πιλοτική περίοδος, κατά την οποία θα πραγματοποιούνται δοκιμαστικές δηλώσεις, αποτιμήσεις και διασταυρώσεις χωρίς αρχικά να βεβαιώνεται φόρος. Η πρόταση προβλέπει την έναρξη της πιλοτικής εφαρμογής περίπου στον 13ο μήνα, με δυνατότητα χρονικής επέκτασης ανάλογα με την πορεία προετοιμασίας του μηχανισμού.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.