Η συμφωνία ήρθε, οι ελπίδες χάθηκαν: Απαισιοδοξία για το μέλλον στη Μέση Ανατολή - «Είναι ένα μεγάλο τσιρότο»

Η πολυπόθητη συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν είναι πλέον γεγονός, μετά από μήνες απόλυτης αβεβαιότητας και συνεχών παλινωδιών. Ωστόσο κρίνεται πως δεν θα λειτουργήσει ουσιαστικά στην επίλυση των βαθιά ριζωμένων προβλημάτων στην περιοχή, αυτών που καραδοκούν και μπορεί να οδηγήσουν σε νέο πόλεμο.

Ο 37χρονος Ιγιάντ Χούμα, μηχανικός και κάτοικος Κουβέιτ - περιοχή που μπήξε ξανά και ξανά στο στόχαστρο της Τεχεράνης - εξήγησε πως παρότι η συμφωνία δίνει στην περιοχή ένα περιθώριο ανάσας, η τελική επιτυχία της «θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των δύο μερών να αντιμετωπίσουν τους βασικούς λόγους της έντασης». 

Διαβάστε επίσης: Έπεσαν οι υπογραφές για το μνημόνιο κατανόησης ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν - Τι έπεται για τη συμφωνία... ειρήνης

Διόλου αισιόδοξοι οι ειδικοί

Από τους δεκάδες αναλυτές με τους οποίους επικοινώνησε ο Guardian, μετά τη γνωστοποίηση των θετικών εξελίξεων, κανένας δεν πιστεύει ότι η συμφωνία, που θα υπογραφεί την Παρασκευή (19/06), θα αποτελέσει κάτι περισσότερο από ένα προσωρινό μπάλωμα. 

«Αποτελεί ένα μεγάλο τσιρότο και οι μελλοντικές συγκρούσεις δεν αποκλείονται» σημείωσε ο Νιλ Κουίλιαμ, ειδικός σε θέματα Μέσης Ανατολής στο Chatham House.

Σύμφωνα με τα όσα έχουν γίνει γνωστά έως τώρα, ΗΠΑ και Ιράν θα υπογράψουν μία εκεχειρία 60 ημερών, κατά τη διάρκεια των οποίων θα εμπλακούν σε εντατικές συνομιλίες για όλα τα ακανθώδη ζητήματα: το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, τις κυρώσεις σε βάρος Ιρανών φυσικών και νομικών προσώπων και την απελευθέρωση δισεκατομμυρίων δολαρίων «παγωμένων» κεφαλαίων. Όλα αυτά, με την ελπίδα ότι τελικά θα βρεθεί η χρυσή τομή και θα συμφωνήσουν σε μόνιμη κατάπαυση πυρός. 

Πλην του πόσο δύσκολες έχουν αποδειχθεί μέχρι τώρα οι συνομιλίες, με τα προσχέδια να ταξιδεύουν από την Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, οι ειδικοί επιμένουν ότι και ο ίδιος ο χρόνος - οι 60 μέρες - δεν επαρκεί για να φτάσουν σε τελικό κείμενο. 

Στέκονται, ιδιαίτερα, στις 18μηνες διαπραγματεύσεις για την επίτευξη της συμφωνίας του 2015 για τα πυρηνικά. Σημειώνεται πως λίγο μετά πρώτη προεδρική του νίκη, ο  Ντόναλντ Τραμπ είχε αποσύρει τις ΗΠΑ από τις δεσμεύσεις της. 

Το τωρινό κείμενο δεν παρέχει τίποτα περισσότερο από την υπόσχεση για περισσότερες συνομιλίες και κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι θα είναι πετυχημένες.

Και το ζήτημα του Λιβάνου, για τον οποίον υπάρχει πρόβλεψη περί κατάπαυσης πυρός, κρίνεται δύσκολο αφού του Ισραήλ δηλώνει ότι δεν θα εγκαταλείψει τους στόχους του, αφού δεν δεσμεύεται από τη συμφωνία των ΗΠΑ. 

Διαβάστε επίσης: Οι συνεργάτες του Τραμπ έμαθαν για την πολυπόθητη συμφωνία με το Ιράν... από τα social media

Το παράδειγμα της Γάζας

Κατά τις ίδιες πηγές, και η περίπτωση της Λωρίδας της Γάζας δημιουργεί μόνο απαισιοδοξία για το μέλλον την εκεχειρίας.

Περί τους 1.000 Παλαιστινίους έχουν σκοτωθεί από την ημέρα που ο Τραμπ ανακοίνωσε το τέλος του εκεί πολέμου, το 2025. Το Ισραήλ έχει καταλάβει το 60% των εδαφών τους, η Χαμάς δεν έχει εγκαταλείψει τα όπλα και δεν έχει επιτευχθεί πρόοδος προς το δεύτερο σκέλος της συμφωνίας. Ούτε λόγος για το τρίτο, τα πλάνα για ανοικοδόμηση δηλαδή. 

«Η Γάζα είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Η τότε συμφωνία δεν αντιμετώπιζε το παρελθόν: τα εγκλήματα πολέμου που είχαν διαπραχθεί. Ούτε το παρόν: πώς να αφοπλιστεί η Χαμάς. Ούτε το μέλλον: μια πορεία προς ένα βιώσιμο παλαιστινιακό κράτος και μια επίλυση της σύγκρουσης», δήλωσε η Άλια Μπραχίμι από το Atlantic Council.

«Είναι σχεδόν σαν (...) να χρησιμοποιείς την εκεχειρία ως κάλυμμα για να συνεχίσεις να επιτυγχάνεις τους στόχους σου, συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών» συμπλήρωσε η ίδια. 

Ωστόσο, αυτό δεν μπορεί να επαναληφθεί στη Μέση Ανατολή, κατά την ειδικό, γιατί είναι παντελώς διαφορετική η στρατηγική γεωγραφία. 

«Τα Στενά του Ορμούζ είναι εξαιρετικής σημασίας για την παγκόσμια οικονομία, όπως έχουν αποδείξει οι Ιρανοί. Έχουν δείξει αυτό ξέραμε πάντα στη θεωρία: μπορούν να ασκήσουν κλιμακούμενη παγκόσμια πίεση, ρίχνοντας μερικά πυρά σε κανά δύο τάνκερ». 

Σύμφωνός είναι και ο Μκαϊμάρ Αμπουσάντα, πολιτικός επιστήμονες στο Πανεπιστήμιο al-Azhar. «Η κατάπαυση πυρός στη Γάζα αντέχει γιατί η Χαμάς γνωρίζει πως εάν τη σπάσει, θα παρέχει το πρόσχημα για μία νέα μεγάλης κλίμακας ισραηλινή εισβολή» είπε. 

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.