Ο απόλυτος οδηγός για τον τελικό της Eurovision

Μπορεί να τον λατρεύουμε, μπορεί να τον σνομπάρουμε ή απλώς να τον συμπαθούμε, γεγονός όμως είναι πως σε μια επικαιρότητα γεμάτη από σκληρές ειδήσεις, ο διαγωνισμός της Eurovision μοιάζει με ηλιαχτίδα που διαλύει τη μουντάδα ενός κουρασμένου κόσμου.

Σε μια χρονιά περιορισμένων συμμετοχών (που ήρθε ως απόρροια της παραμονής του Ισραήλ στον διαγωνισμό και της αποχής παραδοσιακών δυνάμεων -όπως η Ιρλανδία ή η Ισπανία), η τελική 25άδα προσφέρει το αναμενόμενο μείγμα ρυθμού, τρέλας, χάους και θεάματος.

Ανάμεσα στους φιναλίστ συναντάμε μπαλάντες, χορευτικά κομμάτια, ραπ συνδυασμένη με γκόσπελ, έναν άντρα καλυμμένο με ασημί μπογιά, τη μεγαλύτερη παρατεταμένη νότα στην ιστορία του διαγωνισμού, ένα ψεύτικο λιοντάρι κι έναν ψεύτικο γορίλα -ενώ μόλις αποχαιρετήσαμε έναν αληθινό Boy George. Ακολουθεί ο απόλυτος οδηγός για τα 25 τραγούδια, που κέρδισαν μια θέση στον τελικό.

Διαβάστε επίσης: Ρωτήσαμε το ChatGPT ποια χώρα θα κερδίσει τη Eurovision: Η «δεύτερη γνώμη» που έδωσε το Grok

Απλώς και μόνο Ferto

Αρχής γενομένης από το πρώτο στις καρδιές μας και σταθερά στις πρώτες θέσεις των στοιχημάτων, Ferto του χαρισματικού Akylas, που εξαπλώνεται εθιστικά στην Ευρώπη, με ένα ρυθμό που σου τραντάζει τα πλευρά και μια πολυσύνθετη σκηνική παρουσία -που έχει κάνει viral το βίντεο της εμφάνισης του στον πρώτο ημιτελικό. Οπότε τι άλλο να πούμε; Απλώς και μόνο Ferto.

Τα φαντάσματα της όπερας

Οι δύο τελευταίοι νικητές της Eurovision - ο Nemo από την Ελβετία και ο JJ από την Αυστρία - χρησιμοποίησαν στοιχεία όπερας στα τραγούδια και στα φωνητικά τους. Λογικό κι επόμενο ότι δεν θα έλειπαν οι μιμητές.

Καλύτερα όλων φαίνεται να το επιχειρεί το παιδί – θαύμα της Γαλλίας, η 17χρονη Monroe, η νεαρότερη φετινή συμμετοχή, η οποία ανήκει στα φαβορί για μια θέση στην εξάδα. Στο τραγούδι της, «Regarde», ακούμε εντυπωσιακά οπερατικά φωνητικά, φυσικά κι ένα βιολί -που στη φετινή Eurovision είναι must.

Σε αυτή την κατεύθυνση και η Αλεξάντρα Καπιτανέσκου από τη Ρουμανία (επίσης στα φαβορί για τις πρώτες θέσεις), συνδυάζει το αγριεμένο beat με φωνητικά όπερας και στίχους, που κατηγορήθηκαν ως επικίνδυνοι κι ανεύθυνοι.

Ο τίτλος του τραγουδιού είναι Choke me, που σημαίνει «πνίξε με» -και χρησιμοποιείται στο πλαίσιο σεξουαλικής επαφής. Η Καπιτανέσκου, βέβαια, έχει διευκρινίσει ότι στην προκειμένη περίπτωση «το Choke me είναι μια μεταφορά για την πίεση που οι ίδιοι ασκούμε στους εαυτούς μας». (Τώρα να πω ότι το είχα καταλάβει, θα είναι ψέμα)

Χορευτικά και απολαυστικά αλλοπρόσαλλα

Συχνά η Eurovision κατηγορείται ότι τα τραγούδια της δεν έχουν ίχνος ουσίας. Οκ, και πού είναι το πρόβλημα; Χαρακτηριστικό το παράδειγμα της Βουλγαρίας με το Bangaranga, που τραγουδά η ποπ σταρ στη χώρα Dara. Ένα ρυθμικό “χιτάκι”, με στίχους όπως «είμαι άγγελος, είμαι δαίμονας, είμαι ψυχοπαθής χωρίς λόγο», σκηνική παρουσία που θυμίζει παιδικό παιχνίδι (μουσικές καρέκλες) κι ένα εντελώς περιττό dance break -άρα γιατί να μη μας αρέσει;

Διαβάστε επίσης: Αυτή ήταν η πιο «μίζερη» συμμετοχή μας στην 90s Eurovision

Με ένα αντίστοιχης λογικής κομμάτι έκανε την έκπληξη και πέρασε στον τελικό η εκπρόσωπος του Βελγίου Essyla, τραγουδώντας «Dancing on the ice» με ρυθμό, αλλά χωρίς το δυνατό ρεφρέν που θα μπορέσει να κατακτήσει την Ευρώπη.

Εκτός δεκάδας στοιχημάτων έπεσε η Σουηδή Φελίσια, η οποία ερμηνεύει με μάσκα διακοσμημένη με διαμάντια ένα τραγούδι, που ούτε το ίδιο δεν ξέρει τι ακριβώς θέλει να είναι. Κι όσο κι αν οι στίχοι ουρλιάζουν «είσαι στο μυαλό μου, στην καρδιά μου, στα μέλη του σώματός μου», κατά βάθος το act -λέει- συμβολίζει τον αγώνα μας για αυτοπεποίθηση.

Στο κομμάτι της κλασικής νοσταλγικής ποπ, μοναδικός αυθεντικός εκπρόσωπος έχει μείνει ο Ιταλός Sal Da Vinci με το αφιερωμένο στον παιδικό του έρωτα, Per Sempre Sì. Ντίσκο και παλιομοδίτικο, αφήνει μια ζεστή αίσθηση, που το διατηρεί στην πρώτη δεκάδα των στοιχημάτων.

Πιο ρυθμική και σέξι κατεύθυνση ακολουθεί η Γερμανίδα Sarah Engels στο euro-dance τραγούδι Fire, που όμως πολλοί έχουν χαρακτηρίσει ως κακή απομίμηση του Fuego της Φουρέιρα. Σίγουρα, χάνει επιπλέον πόντους, επειδή κάνει ομοιοκαταληξία το «fire» με το «liar», αλλά έχει μια σέξι χορογραφία, στην οποία πρωταγωνιστούν τα μαλλιά της. Οπότε ας ανοίξει παρακαλώ η επόμενη κατηγορία…

Χορεύοντας με τα μαλλιά μου

Στη Eurovision, πολύ συχνά τα μακριά μαλλιά έχουν δική τους ζωή, γίνονται κομμάτι και της σκηνικής παρουσίας και της χορογραφίας. Το βλέπουμε στην περίπτωση της Γερμανίδας κυρίως, όπως και στο μεγάλο φαβορί της Αυστραλίας.

Καλύτερα όλων, πάντως, τα αξιοποιεί η Antigoni από την Κύπρο στο ρυθμικό και ξεσηκωτικό Jalla, που κατά το BBC «προσφέρει μια μεσογειακή απόδραση», καθώς συνδυάζει το «τσιφτετέλι με τη Σακίρα και τον ηλιόλουστο αισθησιασμό».

Οι αναπάντεχοι συνδυασμοί

Στη Eurovision έχεις μόνο τρία λεπτά για να κάνεις εντύπωση κι αυτό κάποιοι το εκλαμβάνουν ως πρόκληση να στριμώξουν όσο περισσότερους ρυθμούς μπορούν.

Κάτι που φέτος δείχνει να ισχύει πρώτα πρώτα για τα μεγάλα φαβορί, όπως ηνούμερο ένα στα προγνωστικά Φινλανδία, με τη Linda Lampenius και τον Pete Parkkonen. Το τραγούδι τους Liekinheitin (Φλογοβόλο) ξεκινά σαν παθιασμένη μπαλάντα (για έναν καυτό έρωτα) και στην πορεία κάνει την ανατροπή και μεταμορφώνεται σε δαιμονικό electro-pop με ένα φρενήρες σόλο βιολιού, που κορυφώνει σαν σε αντίστροφη μέτρηση. (Δυνατό, αλλά καθαρά αντικειμενικά -κι όχι επειδή είμαστε μπροστά- το δικό μας είναι καλύτερο).

Αλλιώς ξεκινάει κι αλλιώς καταλήγει και το τραγούδι μιας από τις φωνές που ξεχωρίζουν στη φετινή διοργάνωση. Η Alicja της Πολωνίας αρχίζει με εκκλησιαστικό όργανο και χορωδία gospel στο τραγούδι Pray, πριν γυρίσει απότομα σε ραπ, σε έναν μάλλον μπερδεμένο συνδυασμό -αλλά με φοβερή φωνάρα.

Διαβάστε επίσης: Από την Αρμενία μέχρι το Ισραήλ: Η Eurovision δεν ήταν ποτέ απλώς ένας διαγωνισμός

Ρισκάροντας να προκαλέσει ασφυξία των πόρων του δέρματος, ο Λιθουανός Lion Ceccah ερμηνεύει το αταξινόμητο -με την καλή έννοια- Sólo Quiero Más (“Θέλω μόνο περισσότερα”), καλυμμένος με ασημί μεταλλική μπογιά -που πάντως τον βοηθάει να φαίνεται σε ένα κατάμαυρο σκηνικό. Για να είμαστε δίκαιοι, το τραγούδι που μιλά για την άνοδο της τεχνητής νοημοσύνης και τη σύγκρουση ανθρώπου και μηχανής, έχει μια μελωδία που σου μένει και μια ιστορία να πει, έστω και με υπερβολικό τρόπο.

Τα εκτός τόπου και χρόνου

Στη Eurovision το παν είναι το σωστό εύρημα. Ή έστω το τελείως λάθος. Στην περίπτωση της οικοδέσποινας Αυστρίας, έχουμε έναν 19χρονο ερμηνευτή, με ένα μπλε αστέρι ζωγραφισμένο στο πρόσωπο, ο οποίος ανάμεσα σε χορευτές με κεφάλια ταύρου, λιονταριού και γορίλα τραγουδά “Tanzschein”, που μεταφράζεται σε “άδεια χορού” και δηλώνει κατηγορηματικά στο ρεφρέν: «Χρειάζεσαι άδεια χορού, πρέπει να είμαι αυστηρός μ’ αυτό». (ΟΚ, δεν θα τα χαλάσουμε εκεί).

Μια κατηγορία μόνος του είναι και ο εκπρόσωπος του Ηνωμένου Βασιλείου, με το υπέροχο όνομα Look Mum No Computer, ο οποίος τραγουδά στίχους όπως «βαρέθηκα να μασουλάω ρολό με κρέμα, το βαριέμαι τόσο πολύ, ω, ποιο είναι το νόημα, νόημα;». Εννοείται πως στηρίζουμε την γενναία προσπάθεια του να τα βάλει με το σύστημα που καταπιέζει τους εργαζόμενους, ντυμένος στα ροζ, ανάμεσα σε χορευτές με κεφάλια γούνινες οθόνες κομπιούτερ.

Ο τίτλος του τραγουδιού στα γερμανικά Ein, Zwei, Drei θεωρήθηκε από πολλούς μια ξεδιάντροπη προσπάθεια του Ηνωμένου Βασιλείου να καλοπιάσει τους ψηφοφόρους της ΕΕ, μήπως και σταυρώσει καμιά ψήφο. Τα μέχρι στιγμής προγνωστικά, πάντως, το διατηρούν χαμηλά. Περίεργο, με τέτοιους στίχους («ένα δύο τρία, αγάπη μου, χρειάζομαι κάτι αλμυρό / Ένα, δύο, τρία, με μια φέτα πεπερόνι»).

Οι δυνατές μπαλάντες

Ανοίξτε τις ανεμομηχανές, γεμίστε τη σκηνή ξηρό πάγο, ρυθμίστε τα φώτα στο «ρομαντικό», ήρθε η ώρα της μπαλάντας.

Στην κορυφή της λίστας, τουλάχιστον αλφαβητικά, βρίσκεται η Αυστραλία, που στέλνει στη Βιέννη τη βασίλισσα της ποπ, Delta Goodrem. Το τραγούδι της, Eclipse, μιλά για ένα πάθος τόσο δυνατό, που κρύβει τον ήλιο. Φωνάρα και γοητευτική παρουσία ντυμένη στα χρυσά, παίζει πιάνο, πιάνει νότες στον Θεό κι αναδύεται από τη σκηνή σε ένα εντυπωσιακό σκηνικό. Μαζί με την Φινλανδία και την Ελλάδα συνθέτουν την τριάδα των πρώτων φαβορί.

Εξίσου δραματικός, αλλά με λίγο λιγότερο γκλίτερ, είναι και ο Δανός Søren Torpegaard Lund, που βάζει όλη τη δύναμη των πνευμόνων του -ενώ χορευτές τον σέρνουν και τον γδύνουν- σε μια δυναμική ερμηνεία γύρω από την ιστορία ενός τοξικού έρωτα με τίτλο Før Vi Går Hjem («Πριν πάμε σπίτι»). Στα προγνωστικά βρίσκεται πολύ ψηλά (στην πρώτη πεντάδα), με ένα act προσεγμένο αλλά όχι ιδιαίτερα ξεχωριστό.

Διαβάστε επίσης: Στον πιο εφιαλτικό εθνικό τελικό Eurovision έλαμψε μόνο η Άντζελα Δημητρίου

Πιο συγκινητική είναι η νοσταλγική μπαλάντα Bella από τη Μάλτα, ερμηνευμένη από τον ρομαντικό μουστακαλή τροβαδούρο Aidan, έναν από τους μεγαλύτερους σταρ της χώρας. Εξαιρετικά εκφραστικός, κέρδισε την πρόκριση στον β’ ημιτελικό και βάσει προγνωστικών, διεκδικεί μια θέση στη 10άδα.

Παρόμοια θεματολογία έχει και ο Ισραηλινός Noam Bettan, του οποίου η καρδιά έχει διαλυθεί από μια μοιραία γυναίκα με το όνομα Michelle. Παρά τις διαμαρτυρίες, το Ισραήλ συμπληρώνει την πρώτη πεντάδα των φαβορί, με μια δυναμική μπαλάντα, που κορυφώνεται σε απελπισμένα «je t’ aime» -α ρε Μισέλ…

Κι αν δεν μας κόφτει και πολύ ο νταλκάς του Ισραηλινού για τη Μισέλ, δεν ισχύει το ίδιο και για το τραγούδι της Ουκρανίας από τη Leléka, με τίτλο Ridnym. Χωρίς να παραβιάζει τους κανόνες ουδετερότητας της Eurovision, στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα ζωής ενάντια στον πόλεμο, που μπορεί να αγγίξει τους πάντες. Η υπέροχη ερμηνεία περιλαμβάνει και μια εκπληκτική παρατεταμένη νότα διάρκειας 30 δευτερολέπτων -που λογικά πρέπει να σημειώνει ρεκόρ στα χρονικά της Eurovision.

Μια δυνατή, σκοτεινή μπαλάντα είναι, τέλος, και το τραγούδι του συμπαθητικού Τσέχου, που κορυφώνει επίσης σε παρατεταμένη κραυγή -και μπράβο του.

Οι έθνικ αναφορές

Από την Αλβανία και τον Alis -πρώην νικητή του X-Factor- έρχεται μια από τις πιο συγκινητικές ιστορίες της χρονιάς για μια μητέρα που περιμένει απεγνωσμένα το παιδί της να επιστρέψει στο σπίτι -σε μια χώρα που τις τελευταίες δεκαετίες βιώνει τη σκληρότητα της οικονομικής μετανάστευσης.

Μια εξίσου σκληρή ιστορία αφηγούνται και οι πέντε πανέμορφες εκπρόσωποι της Σερβίας στο Andromeda, που μιλά για την καταπίεση, την απαγωγή και τους εξαναγκαστικούς γάμους που υπέστησαν οι χριστιανές γυναίκες της χώρας, μέσα από πολυφωνικές αρμονίες και μια εντυπωσιακή σκηνική παρουσία.

Αντιθέτως, ο Μολδαβός Satoshi δεν επιχειρεί να συγκινήσει, αλλά να μεταφέρει με τρελό ρυθμό και κέφι την κουλτούρα της χώρας του σε ένα τραγούδι - χάος (με την καλή έννοια) με τίτλο Viva, Moldova! Ο αεικίνητος Satoshi βγαίνει στη σκηνή με φανέλα με τον αριθμό 373, που αντιστοιχεί στον διεθνή τηλεφωνικό κωδικό της Μολδαβίας.

Φωτιά, ροκιά και κραυγές από την κόλαση

Κάπου εδώ τα πράγματα αρχίζουν να σκληραίνουν. Προετοιμαστείτε.

«Μωρό μου είμαι ένα ζώο, δεν μπορώ να συγκρατηθώ» τραγουδά ο Jonas Lovv εκ μέρους της Νορβηγίας σε ένα τραγούδι που συνδυάζει στοιχεία ροκ με ένα -απρόσμενα- πασίχαρο «Ya ya ya» ρεφρέν.

Αν όμως προτιμάτε το ροκ σας σκοτεινό και ανατριχιαστικό, τότε η Σερβία θα γίνει η αγαπημένη σας συμμετοχή. Το metal συγκρότημα Lavina με το τραγούδι Kraj Mene («Δίπλα μου») προσφέρει σκληρό ροκ, δέρμα, καρφιά, ουρλιαχτά και μια κραυγή στο φινάλε, ικανή να συντροφέψει τους εφιάλτες μας. Από μένα douze points -δεν ρισκάρω, τον φοβάμαι.

Ακολουθήστε το Reader στα Google News για να είστε πάντα ενημερωμένοι για όλες τις ειδήσεις και τα νέα από την Ελλάδα και τον κόσμο.